Ði?m Tin S?c Kh?e Trong Tu?n

Bác Si Nguy?n Tr?n Hoàng

(714) 531-7930

nguyentranhoang@aol.com

Khuy?n cáo m?i v? dinh du?ng

Khuy?n cáo c?a chính ph? v? cách an u?ng thu?ng du?c trình bày cô d?ng b?ng các tháp th?c an. Tuy nhiên, v?i các hu?ng d?n hi?n nay, t? l? ngu?i l?n và tr? em b? m?p phì ngày càng tang cao v?i nhi?u h? qu? nguy hi?m. B? Nông Nghi?p dang chu?n b? d? ban hành các hu?ng d?n m?i vào nam t?i.

M?t h?i d?ng c? v?n dang làm vi?c d? dúc k?t m?t hu?ng d?n m?i. Tr?ng tâm c?a các hu?ng d?n m?i này s? nh?m duy trì m?t ch? d? an lành m?nh nh?m gi?m cân, nó cung khuy?n cáo m?i ngu?i t?p th? d?c nhi?u hon và ng?i lì m?t ch? ít hon.

Hôm Th? Nam v?a r?i, h?i d?ng c? v?n dã quy?t d?nh trong các tháp th?c an m?i, h? s? khuy?n cáo an nhi?u cá hon, nhi?u ch?t s?i hon và dùng ít hon các ngu c?c dã xay h?t cám (refined grains) nhu bánh mì tr?ng, com tr?ng.

S? lu?ng cá h?i (salmon) và các lo?i cá khác ch?a các omega-3 fatty acids có tác d?ng b?o v? tim s? du?c khuy?n cáo tang lên g?p dôi. Tính da d?ng trong ch? d? an cung s? ti?p t?c du?c khuy?n cáo. Ch?t s?i, có tác d?ng gi?m nguy co b?nh tim và nhi?u b?nh khác cung s? ti?p t?c du?c khuy?n khích nên dùng. Ch?t s?i có nhi?u trong rau qu? và các ngu c?c chua xay (whole grains) nhu g?o l?c, bánh mì den.

Trong tháp th?c an m?i, th? d?c cung s? du?c nh?n m?nh. H?i d?ng c? v?n nói r?ng ngu?i l?n nên có các ho?t d?ng th? l?c t? v?a t?i m?nh t? 30 d?n 60 phút hàng ngày. N?u không có thì gi? thì 20 phút có th? giúp tang cu?ng s?c kh?e và ch?ng m?p (bên c?nh vi?c an u?ng h?p lý).

Nh?ng ngu?i tr? nên v?n d?ng th? l?c t? v?a t?i m?nh ít nh?t là m?t ti?ng d?ng h? m?i ngày d? có th? phát tri?n và duy trì s?c kh?e. H?i d?ng cung nh?n m?nh c?n tránh vi?c ng?i m?t ch? (coi ti vi, phim b?, choi game, chat trên Internet...), d?c bi?t là ? tr? em nh? và thi?u niên.

H?i d?ng c? v?n này s? còn ph?i làm vi?c thêm tru?c khi dua ra b?n t?ng k?t. Sau dó, các khuy?n cáo này s? ph?i du?c b? tru?ng y t? và nông nghi?p thông qua tru?c khi tr? thành các tháp th?c an m?i du?c ph? bi?n r?ng rãi d?n m?i ngu?i.

Các nguyên t?c c?a m?t ch? d? dinh du?ng lành m?nh là cân d?i, da d?ng và v?a ph?i.

Tr? em m?p tang nguy co b? h?i ch?ng chuy?n hóa

H?i ch?ng chuy?n hóa là m?t n?i k?t c?a gi?a cao huy?t áp, cao cholesterol, ti?u du?ng lo?i II, và các b?t thu?ng v? chuy?n hóa khác liên quan d?n vi?c gia tang nguy co b? các b?nh tim m?ch do t?t ngh?n m?ch máu.

Thêm m?t nghiên c?u, du?c dang trên t?p chí y khoa New England Journal of Medicine, s? ngày 3 Tháng Sáu nam 2004, dã cho th?y s? liên quan gi?a m?p phì ? tr? em và thi?u niên v?i h?i ch?ng nguy hi?m này.

Trong nghiên c?u này, 439 tr? em m?p, 31 em b? n?ng cân hon bình thu?ng nhung chua d?n m?c du?c coi là m?p, và 20 em không b? m?p dã du?c nghiên c?u. Huy?t áp, m?c m? trong máu, m?c du?ng trong máu, C-reactive protein, adiponectin (là các ch?t có liên quan d?n s? viêm c?a m?ch máu và ch?t m? trong m?ch máu) dã du?c do.

K?t qu? cho th?y ? các em b? m?p n?ng, t? l? b? h?i ch?ng chuy?n hóa dã lên d?n 50 ph?n tram. Ch? s? cân n?ng (t?c là t? l? gi?a cân n?ng và chi?u cao) càng tang thì t? l? b? h?i ch?ng cân n?ng càng cao.

Ð? tránh m?p phì, các em nên du?c hu?ng d?n và t?p thói quen an u?ng lành m?nh ngay t? lúc hai tu?i tr? lên.

Celebrex ít có liên quan d?n s? nh?p vi?n do suy tim ? ngu?i cao tu?i

Các thu?c ch?ng viêm NSAIDs không ch?n l?c (non-selective non-steroidal anti-inflammatory drug) (nhu Motrin, Aleve) là các thu?c thu?ng dùng nh?t d? tr? viêm kh?p ? ngu?i l?n tu?i. Ngoài các tác d?ng ph? khác nhu có th? ?nh hu?ng d?n th?n, bao t?, vân vân, các thu?c này cung liên quan d?n vi?c tang nguy co b? suy tim.

Sau này, có m?t lo?i thu?c ch?ng viêm NSAIDs khác cung có tác d?ng tuong t? nhung tác d?ng d?c hi?u hon trên m?t lo?i th? th?, g?i là COX-2 inhibitor. Các thu?c trong nhóm này cho t?i nay g?m có Celebrex, Vioxx, Bextra. Ð?c di?m c?a chúng là ít tác d?ng ph? trên bao t? hon; tuy nhiên ?nh hu?ng c?a chúng trên nguy co b? suy tim chua du?c bi?t.

Trong m?t nghiên c?u du?c th?c hi?n ? Canada, du?c dang trên t?p chí y khoa the Lancet, s? ngày 29 Tháng Nam nam 2004, s? liên quan c?a Celebrex, Vioxx và các thu?c nhóm NSAIDs v?i nguy co b? suy tim dã du?c nghiên c?u.

Các nhà nghiên c?u dã l?c l?i h? so c?a kho?ng 130 ngàn ngu?i d? xem trong s? nh?ng ngu?i dã b? nh?p vi?n vì suy tim, có s? liên quan nào d?n các thu?c ch?ng viêm dã dùng hay không. Trong nghiên c?u này, kho?ng 14,500 ngu?i dã dùng rofecoxib (Vioxx), kho?ng 19,000 ngu?i dã dùng celecoxib (Celebrex), kho?ng 5,400 ngu?i dã dùng các thu?c NSAIDs không d?c hi?u, và kho?ng 100,000 ngu?i dã không dùng các thu?c NSAIDs.

So v?i nh?ng ngu?i không dùng NSAIDs, các b?nh nhân dùng rofecoxib (Vioxx) dã có t? l? b? nh?p vi?n do suy tim cao hon 80 ph?n tram, con s? này ? các b?nh nhân dùng các lo?i thu?c NSAIDs không ch?n l?c (nhu Motrin, Aleve) là 40 ph?n tram. Tuy nhiên, nh?ng ngu?i dùng celecoxib (Celebrex) dã có t? l? nh?p vi?n do suy tim không khác gì v?i nh?ng ngu?i dã không bao gi? dùng các thu?c NSAIDs.

Tóm l?i, trong nghiên c?u này, celecoxib có v? không có liên quan d?n nguy co nh?p vi?n vì suy tim.

Tru?ng nhóm nghiên c?u k?t lu?n có s? khác bi?t dáng k? gi?a các thu?c ch?ng viêm NSAIDs v?i nguy co nh?p vi?n do suy tim. Phát hi?n này cho th?y s? c?n thi?t c?a m?t nghiên c?u r?ng l?n hon v? v?n d? này.

Bác Si Nguy?n Tr?n Hoàng