Cái dằm trong mắt: Hậu chấn và hậu quả bất ngờ từ Iraq (Nguyễn Xuân Nghĩa)

Cái dằm trong mắt: Hậu chấn và hậu quả bất ngờ từ Iraq (Nguyễn Xuân Nghĩa) Trước khi Tổng Thống George W. Bush bất ngờ ghé thăm hai chiến trường Iraq và Afghanistan, lần cuối cùng khi sắp mãn nhiệm, Liên Hiệp Âu Châu đã có thượng đỉnh quy tụ lãnh đạo của 27 quốc gia hội viên.
Home Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết. Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003 Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ: Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai. Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn Georgia Trong Trái Tim Mỹ: Nga đã phản công tại Georgia nhưng Mỹ mắc bận Nếu Thế Vận Hội có một huy chương vàng gọi về bộ môn “vỗ đúng thời điểm” thì Vladimir Putin đã thắng giải ngay tại lễ khai mạc Thế Vận Hội Bắc Kinh. Và thương cây súng cô đơn Vừa tuyên thệ vào Tháng Giêng này, mở tới hồ sơ Georgia và Liên Bang Nga, tổng thống tân cử của Hoa Kỳ lại bắt đầu thương... vị tiền nhiệm, tay cao bồi xứ Texas. Ðiểm quân tính số: Hoa Kỳ chỉ đường - hay lạc đường - giữa khu Bàn Cờ Khi chọn Nghị Sĩ Joe Biden - xin đọc là Bai đân, chứ da thịt ông này không có màu đen - đứng chung liên danh, ứng cử viên tổng thống Barack Obama đã xác nhận điều ta biết từ lâu. Rằng ông không có đủ kinh nghiệm về đối ngoại. Cho nên mới phải mời một nghị sĩ đang là chủ tịch ủy ban ngoại giao của Thượng Viện ra tranh cử chức phó tổng thống Hoa Kỳ. Gân Gà Georgia: Hâm nóng Chiến Tranh Lạnh rồi, thắng bại ra sao? Một thí dụ sát sườn với người Việt là Hoa Kỳ thời John Kennedy và Lyndon Johnson vào Việt Nam mà tơ tưởng đến... Chiến tranh Cao Ly và hình thái trận địa chiến. Tới khi hiểu ra - và muốn xoay lại - thì không kịp vì dân Mỹ đã đổi ý nên chỉ muốn triệt thoái. Người Việt trả giá rất đắt cho sự sai lầm đó khi để Hoa Kỳ giật tay lái điều khiển cuộc chiến theo quan điểm của họ. Chưa thấy quan tài, chỉ thấy quan tiền: cử tri Mỹ chưa kịp nhìn ra ngoài Trong mùa bầu cử tổng thống - như một đám rước bốn năm lại một lần tưng bừng kéo dài tới hơn một năm - người dân Hoa Kỳ lại... cài lông đà điểu lên đầu, và chui vào cát. Vì vậy, họ có thể bầu lên một vị lãnh đạo có rất ít kinh nghiệm về quốc tế. Cho quốc tế lại có thêm vài năm khốn đốn. Tổng thống một nhiệm kỳ Nếu vụ khủng hoảng tài chánh âm ỉ từ năm ngoái mà không bùng nổ vào Tháng Chín, với kế hoạch cấp cứu được bàn cãi và biểu quyết trong hai tuần hỗn loạn, Nghị Sĩ Barack Obama sẽ thất cử và John McCain sẽ là tổng thống thứ 44 của Hoa Kỳ. Tổng thống một nhiệm kỳ Nếu vụ khủng hoảng tài chánh âm ỉ từ năm ngoái mà không bùng nổ vào Tháng Chín, với kế hoạch cấp cứu được bàn cãi và biểu quyết trong hai tuần hỗn loạn, Nghị Sĩ Barack Obama sẽ thất cử và John McCain sẽ là tổng thống thứ 44 của Hoa Kỳ. Ðừng nghe những gì Obama nói... Hãy lo những gì ông sẽ làm Hoa Kỳ đang bơi trong khủng hoảng tài chánh và vì vậy trôi vào nạn suy trầm kinh tế mà từ năm ngoái rồi, người ta dự đoán là sẽ xảy ra. Ðừng nghe những gì Obama nói... Hãy lo những gì ông sẽ làm Hoa Kỳ đang bơi trong khủng hoảng tài chánh và vì vậy trôi vào nạn suy trầm kinh tế mà từ năm ngoái rồi, người ta dự đoán là sẽ xảy ra. Ðịa cầu chuyển trục Trước khi nhìn qua ngày mai, với lời hứa sẽ làm thay đổi nước Mỹ (McCain) - hay cả thế giới (Obama) - hãy cứ nhẩn nha ôn lại chuyện cũ... Ðịa cầu chuyển trục Trước khi nhìn qua ngày mai, với lời hứa sẽ làm thay đổi nước Mỹ (McCain) - hay cả thế giới (Obama) - hãy cứ nhẩn nha ôn lại chuyện cũ... Vẫn là cao thủ Chuyện Iraq hết là đáng kể dù hôm 16, nội các xứ này đã biểu quyết với đa số áp đảo, 27 trên 40 người tham dự, lịch trình triệt thoái các đơn vị tác chiến Hoa Kỳ trong thời gian tới: rút khỏi các thành phố và thị trấn vào cuối Tháng Sáu năm 2009 và ra khỏi Iraq vào cuối năm 2011. Hội đồng an ninh quốc gia của Bush rất hài lòng với thỏa thuận ấy. Hoa Kỳ đang gói gọn hồ sơ Iraq và ra đi trong trật tự - không là trật tự hối hả 16 tháng của tổng thống tân cử Barack Obama! Vẫn là cao thủ Chuyện Iraq hết là đáng kể dù hôm 16, nội các xứ này đã biểu quyết với đa số áp đảo, 27 trên 40 người tham dự, lịch trình triệt thoái các đơn vị tác chiến Hoa Kỳ trong thời gian tới: rút khỏi các thành phố và thị trấn vào cuối Tháng Sáu năm 2009 và ra khỏi Iraq vào cuối năm 2011. Hội đồng an ninh quốc gia của Bush rất hài lòng với thỏa thuận ấy. Hoa Kỳ đang gói gọn hồ sơ Iraq và ra đi trong trật tự - không là trật tự hối hả 16 tháng của tổng thống tân cử Barack Obama! Hoa Kỳ xoay trở ra sao? Mới và cũ trong chuyện đối ngoại của Mỹ Từ nhiều năm trước, khi mở ra mục này (“Hoa Kỳ Nhìn Từ Bên Ngoài”) người viết có chủ đích - và giao hẹn trước với ban biên tập - là sẽ thiên về chuyện quốc tế: các nước nhìn Hoa Kỳ ra sao, đối phó thế nào, có gì đúng có gì sai... Lý do chính là vì người Mỹ - và truyền thông Hoa Kỳ - có cảm tưởng là biết hết về thiên hạ sự mà lại hiểu rất ít về nguyên nhân của nhiều chuyển động quốc tế nên cứ ngạc nhiên vì thế giới lại có ác cảm với thiện chí của mình. Cột báo này không có mục đích bênh vực ông Bush hay đảng Cộng Hòa, độc giả mà đọc kỹ thì tất thấy! Hoa Kỳ xoay trở ra sao? Mới và cũ trong chuyện đối ngoại của Mỹ Từ nhiều năm trước, khi mở ra mục này (“Hoa Kỳ Nhìn Từ Bên Ngoài”) người viết có chủ đích - và giao hẹn trước với ban biên tập - là sẽ thiên về chuyện quốc tế: các nước nhìn Hoa Kỳ ra sao, đối phó thế nào, có gì đúng có gì sai... Lý do chính là vì người Mỹ - và truyền thông Hoa Kỳ - có cảm tưởng là biết hết về thiên hạ sự mà lại hiểu rất ít về nguyên nhân của nhiều chuyển động quốc tế nên cứ ngạc nhiên vì thế giới lại có ác cảm với thiện chí của mình. Cột báo này không có mục đích bênh vực ông Bush hay đảng Cộng Hòa, độc giả mà đọc kỹ thì tất thấy! Quà Kỷ Sửu dai như thịt trâu cho tổng thống tuổi Sửu (Nguyễn Xuân Nghĩa) Với cái tựa rất đẹp, kế hoạch cứu nguy kinh tế của tổng thống tuổi Sửu Barack Obama sẽ là biến cố lớn của năm Kỷ Sửu tại Hoa Kỳ. Quà Kỷ Sửu dai như thịt trâu cho tổng thống tuổi Sửu (Nguyễn Xuân Nghĩa) Với cái tựa rất đẹp, kế hoạch cứu nguy kinh tế của tổng thống tuổi Sửu Barack Obama sẽ là biến cố lớn của năm Kỷ Sửu tại Hoa Kỳ. Tổng thống Obama và Thiên Hạ Sự (Nguyễn Xuân Nghĩa) Dân Mỹ đã bầu lên một nhân vật được cảm tình của nhiều rất nhiều người tại nhiều quốc gia trên thế giới. Từ nay, thế giới có thể sẽ ứng xử với một lãnh tụ dễ thương hơn. Ðây là lúc Hoa Kỳ sẽ chuộc lại những lỗi lầm xưa. Nhưng, người lãnh đạo nước Mỹ chưa chắc đã nghĩ vậy. Và nhiều phần sẽ không làm như vậy. Tổng thống Obama và Thiên Hạ Sự (Nguyễn Xuân Nghĩa) Dân Mỹ đã bầu lên một nhân vật được cảm tình của nhiều rất nhiều người tại nhiều quốc gia trên thế giới. Từ nay, thế giới có thể sẽ ứng xử với một lãnh tụ dễ thương hơn. Ðây là lúc Hoa Kỳ sẽ chuộc lại những lỗi lầm xưa. Nhưng, người lãnh đạo nước Mỹ chưa chắc đã nghĩ vậy. Và nhiều phần sẽ không làm như vậy. Một thời son sắt (Nguyễn Xuân Nghĩa) Ðược ém sâu trong kế hoạch kích thích kinh tế vừa do Hạ Viện Hoa Kỳ biểu quyết hôm Thứ Tư 30 là một điều khoản làm thế giới khó chịu. Ðó là điều kiện “chỉ mua hàng Mỹ”, một biến cố gây tranh luận tới tận Thụy Sĩ, tại Thượng Ðỉnh Kinh Tế Toàn Cầu WEF họp ở Davos vào tuần qua. Một thời son sắt (Nguyễn Xuân Nghĩa) Ðược ém sâu trong kế hoạch kích thích kinh tế vừa do Hạ Viện Hoa Kỳ biểu quyết hôm Thứ Tư 30 là một điều khoản làm thế giới khó chịu. Ðó là điều kiện “chỉ mua hàng Mỹ”, một biến cố gây tranh luận tới tận Thụy Sĩ, tại Thượng Ðỉnh Kinh Tế Toàn Cầu WEF họp ở Davos vào tuần qua. Trung Quốc mua lạp xưởng Mỹ (Nguyễn Xuân Nghĩa) Chúng ta nên gọi đạo luật kích thích kinh tế của Hoa Kỳ là lạp xưởng hay đám cưới... chạy tang, theo kiểu Trung Hoa thời phong kiến? Trung Quốc mua lạp xưởng Mỹ (Nguyễn Xuân Nghĩa) Chúng ta nên gọi đạo luật kích thích kinh tế của Hoa Kỳ là lạp xưởng hay đám cưới... chạy tang, theo kiểu Trung Hoa thời phong kiến? Ðánh Ðu Với Tinh: thế giới xoay trở ra sao với Hoa Kỳ? (Nguyễn Xuân Nghĩa) Tuần này, trong hai ngày mùng năm và mùng sáu, các ngoại trưởng của khối NATO sẽ họp tại Genève trước khi Ngoại Trưởng Hillary Clinton gặp vị tương nhiệm của Liên Bang Nga là Sergei Lavrov. Hội đàm giữa hai Ngoại trưởng Mỹ Nga là bước chuẩn bị cho thượng đỉnh Nga-Mỹ, giữa hai Tổng Thống Dmitri Medvedev và Barack Obama, vào Tháng Tư. Cả đại lục địa Âu Á đều theo dõi chuyện này để tự suy ngẫm về chuyện đánh đu với tinh. Ðánh Ðu Với Tinh: thế giới xoay trở ra sao với Hoa Kỳ? (Nguyễn Xuân Nghĩa) Tuần này, trong hai ngày mùng năm và mùng sáu, các ngoại trưởng của khối NATO sẽ họp tại Genève trước khi Ngoại Trưởng Hillary Clinton gặp vị tương nhiệm của Liên Bang Nga là Sergei Lavrov. Hội đàm giữa hai Ngoại trưởng Mỹ Nga là bước chuẩn bị cho thượng đỉnh Nga-Mỹ, giữa hai Tổng Thống Dmitri Medvedev và Barack Obama, vào Tháng Tư. Cả đại lục địa Âu Á đều theo dõi chuyện này để tự suy ngẫm về chuyện đánh đu với tinh. Vì sao Mễ sẽ đánh Mỹ...? (Nguyễn Xuân Nghĩa) Cuối tháng này, Ngoại Trưởng Hillary Clinton sẽ công du Mexico, thăm viếng thủ đô Mexico City và Monterey. Từ nay đến đó, có khi Vệ Binh Quốc Gia (National Guard) của Mỹ sẽ được tăng phái tới biên giới Mỹ-Mễ, bên kia là các đơn vị quân lực Mễ... Vì sao Mễ sẽ đánh Mỹ...? (Nguyễn Xuân Nghĩa) Cuối tháng này, Ngoại Trưởng Hillary Clinton sẽ công du Mexico, thăm viếng thủ đô Mexico City và Monterey. Từ nay đến đó, có khi Vệ Binh Quốc Gia (National Guard) của Mỹ sẽ được tăng phái tới biên giới Mỹ-Mễ, bên kia là các đơn vị quân lực Mễ... Hoa Kỳ giữa G20 và NATO (Nguyễn Xuân Nghĩa) Sáu tháng trước, ông qua Âu Châu tranh cử, được dư luận tại đấy chào mừng như một minh tinh nhạc rock. Ông là niềm hy vọng mà Âu Châu có thể tin được, còn Tổng Thống Bush là tấm ván bật đưa ông lên trời xanh. Lần này, ông là tổng thống, Bush là dĩ vãng và Hoa Kỳ có vấn đề. Hoa Kỳ giữa G20 và NATO (Nguyễn Xuân Nghĩa) Sáu tháng trước, ông qua Âu Châu tranh cử, được dư luận tại đấy chào mừng như một minh tinh nhạc rock. Ông là niềm hy vọng mà Âu Châu có thể tin được, còn Tổng Thống Bush là tấm ván bật đưa ông lên trời xanh. Lần này, ông là tổng thống, Bush là dĩ vãng và Hoa Kỳ có vấn đề. Tổng thống Obama và Thế giới: Một trật tự mới đầy ấn tượng (Nguyễn Xuân Nghĩa) Tổng Thống Barack Obama đã nhậm chức được ba tháng và trong chưa đầy trăm ngày ông đã tung ra nhiều sáng kiến thuộc loại “hoành tráng” với đầy ấn tượng mới lạ. Nhìn từ bên ngoài, các nước đánh giá ra sao thành quả của những đổi thay ấy? 41 sinh viên UC Berkeley biểu tình bị bắt Sinh viên Ðại Học UC Berkeley biểu tình chống quyết định tăng học phí 32% và chiếm một tòa nhà trong khuôn viên trường, rồi tới 5 giờ chiều Thứ Sáu thì 41 sinh viên bị bắt. Thư độc giả "Chuyện từ thiện" Kính thưa tác giả có tên là Nguyễn Mỹ Linh (“Mùa Từ Thiện,” báo Người Việt ngày 21 tháng 11). Nếu tôi đoán không lầm là người nữ. Vâng thưa Bà tôi hoàn toàn đồng ý với Bà 100%. Chuyện vỉa hè: Vài lời tâm huyết gửi các cháu Dziệt Kiều Phải nói ngay rằng: bài này tớ dành riêng cho lớp Dziệt Kiều vào tuổi u 50 - u60, nghĩa là đồng trang lứa với hơn... 60 cháu nội, ngoại, xa, gần của tớ đang sống và làm việc ở khắp thế giới mà tớ đã tính sơ sơ được. Con số này phải lên tới vài trăm nếu kể cả các cháu, con của bạn bè đồng học, đồng đội, đồng hương... nhưng nay chẳng may cũng bị gọi là Dziệt Kiều (còn yêu nước nhiều hay ít thì chưa biết). Tớ không dám ý kiến ý cò gì với các vị trưởng lão Việt Kiều ở cùng tuổi tớ hoặc là đàn anh của tớ vì tớ tin chắc rằng, đối với các vị này, mọi lời khuyên nhủ, xúi bẩy đều... vô tác dụng! Ðoàn tu sĩ, giáo dân thăm cha Lý bị chặn Một nhóm tu sĩ và giáo dân Công Giáo từ nhiều nơi về Hà Nội đã đến bệnh viện của Bộ Công An thăm Linh Mục Nguyễn Văn Lý nhưng đã không được cho gặp. Ðại học Mỹ dưới mắt sinh viên quốc tế Kể từ sau cuộc Chiến Tranh Lạnh, khoảng thập niên 1990, với sụp đổ của khối Cộng Sản Quốc Tế, gồm Liên Xô và các nước Ðông Âu, dẫn đến việc Hoa Kỳ đương nhiên trở thành siêu cường Số Một của thế giới, số sinh viên quốc tế đến du học tại Hoa Kỳ bắt đầu gia tăng mạnh. Mức độ sinh viên quốc tế chọn Hoa Kỳ làm nơi ăn học càng gia tăng hơn nữa sau khi Cộng Sản Trung Hoa và Cộng Sản Việt Nam khởi sự mở cửa ra thế giới bên ngoài với các chính sách hiện đại hóa và đổi mới nền kinh tế của họ. Hòa nhạc giỗ 10 năm nhạc sư Nguyễn Bích Ngọc Một loạt nhiều buổi hòa nhạc gồm hầu hết các nhạc sĩ cổ điển hàng đầu của Việt Nam dự trù được tổ chức tại Nhạc Viện Sài Gòn. nhân dịp kỷ niệm lễ giỗ 10 năm nhạc sĩ Nguyễn Bích Ngọc, một người thầy violin lâu năm của trường này. Cha chặt tay con gái Nghe báo tin con gái ăn trộm trứng vịt nhà lối xóm, ông bố đã chặt đứt ngón tay út của đứa con gái. Ðây là vụ chặt tay làn thứ nhì xảy ra ở huyện Vũng Liêm tỉnh Vĩnh Long chỉ trong vòng 21 ngày vừa qua. Kỹ sư gốc Hoa bị nghi đánh cắp tài liệu mật hãng Ford Một kỹ sư Trung Quốc bị bắt vì tình nghi ăn cắp tài liệu mật của hãng xe Ford. Công tố liên bang cho biết người này sẽ trực diện thêm nhiều cáo buộc khác, một khi có thêm nhiều tài liệu nữa được tìm thấy từ máy laptop bị tịch thu. Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên) Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu. Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên) Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu. Tê giác còn sót ở Việt Nam Tê giác, một loại thú rừng quí hiếm sống ở các khu vực đầm lầy rừng rậm ở miền Nam Việt Nam trước kia, có dấu hiệu còn một vài con chứ chưa hoàn toàn tuyệt chủng. Cụ Phạm-Đỗ Thành Ông Joseph Bạch Ngọc Hòa Cụ Bà Trương Thị Cầm KQ Joseph Bạch Ngọc Hòa	Nguy?n Xuân Nghia Tru?c khi T?ng Th?ng George W. Bush b?t ng? ghé tham hai chi?n tru?ng Iraq và Afghanistan, l?n cu?i cùng khi s?p mãn nhi?m, Liên Hi?p Âu Châu dã có thu?ng d?nh quy t? lãnh d?o c?a 27 qu?c gia h?i viên. Tru?c khi thu?ng d?nh Liên Âu nhóm h?p, an ninh c?a x? B? dã giang m? lu?i v? du?c 14 nghi can kh?ng b? có liên h? d?n m?ng lu?i al-Qaeda. Tru?c khi ông Bush t?i Kabul, Th? Tu?ng Gordon Brown c?a Anh cung dã tham Afghanistan và cho bi?t là 75% các tay kh?ng b? ho?t d?ng tài Anh là có liên h? d?n al-Qaeda và xâm nh?p t? x? Pakistan. Chuy?n ông Bush t?i Baghdad và tránh du?c hai chi?c giày b? ném vào m?t khi dang h?p báo v?i Th? Tu?ng Nouri al-Malaki là tin l?n. Vi?c nhà ch?c trách B? b?t gi? 14 nghi can kh?ng b? - và hôm sau l?p t?c truy t? sáu ngu?i - là chuy?n không dáng cho truy?n thông Hoa K? chú ý. L?i t? cáo c?a th? tu?ng Anh cung th?. Và cung v?y, ngu?i M? không c?n bi?t v? ngh? trình c?a thu?ng d?nh Liên Âu, du?c tri?u t?p gi?a con kh?ng ho?ng. Nhìn t? bên ngoài, ngu?i ta có th? phì cu?i v? nu?c M?. Thu?ng d?nh Liên Âu h?i h?p trong hai ngày 11 và 12 tháng 12 t?i Bruxelles v?i ngh? trình t?p trung vào ba h? so l?n. Th? nh?t là k? ho?ch kích c?u kinh t?, th? hai là Th?a U?c Lisbon v? tuong lai Hi?n Pháp Âu Châu, và th? ba là n?n nhi?t hóa d?a c?u. H? so th? nh?t thì v?n chua... “nh?t trí”. K? ho?ch trên gi?y là Âu Châu s? tung ra 200 t? Euro d? kích thích kinh t?, d?y là di?m d?ng ý duy nh?t. K? ho?ch là con tính t?ng h?p các d? án kích c?u c?a t?ng nu?c, d?m di d?m l?i thì m?i ch? d?t 0,60% t?ng s?n lu?ng GDP, còn lâu m?i d?t ch? tiêu 1,50% là H?i Ð?ng Âu Châu d? ra. Ai, x? nào s? châm thêm 0,90% b? thi?u - tuong duong v?i 170 t? dô la? Các nu?c nhìn nhau và nhìn vào d?i gia l?m ti?n nh?t là Ð?c. Th? Tu?ng Angela Merkel t?t nhiên là không m?y s?t s?ng vác ngà. H? so th? hai, tuong lai Hi?n pháp Âu Châu, là cái gai chua th? nh? vì Ireland dã bác b? h?i Tháng Sáu và ch? xét l?i vào Tháng Chín nam t?i. Âu Châu v?n chua có hi?n pháp và nay dang ph?i d? ng?t x? Ireland v? nhi?u d? tài nh?y c?m v?i ngu?i dân x? này. Mà chua di t?i dâu. H? so th? ba, n?n nhi?t hóa d?a c?u, hay “Ngh? d?nh thu Kyoto” - xin hi?u là t?i ác c?a M? - là truy?n dài c?a s? th?t b?i. Tru?c khi d? h?i, Th? Tu?ng Ð?c Merkel báo tru?c: “l?c quan m?t cách tuong d?i” v? h? so Kyoto. Di?n gi?i theo ngôn ng? ngo?i giao: “r?t bi quan!” Các nu?c Âu Châu dã c? võ cho Ngh? d?nh thu Kyoto mà Hoa K? không ký t? th?i Bill Clinton. Ðó là cái t?i r?t n?ng c?a M? khi “t? ch?i gi?i quy?t n?n nhiên hóa d?a c?u b?ng n? l?c ti?t gi?m khí th?i”. T? m?y nam tru?c r?i, Âu Châu d?ng ra làm guong v?i k? ho?ch g?i là “20-20-20”: t?i 2020 s? ti?t gi?m thán khí 20%, s? d?ng lo?i nang lu?ng tái sinh thêm 20% và ti?t ki?m nang lu?ng 20%. Bây gi?, khi h?p hành ki?m di?m thì chua x? nào th?c hi?n du?c m?t ph?n cam k?t. Mà bây gi? là khi kinh t? dang sa sút n?ng trong toàn kh?i, m?y ai dòi c?p c?u d?a c?u? Ít ai chú ý là khi thu?ng d?nh Liên Âu dang h?p t?i B?, m?t h?i ngh? qu?c t? cung du?c ti?n hành t?i th? dô Ba Lan v? cùng d? tài. Và cãi nhau nhu m? bò! Ba Lan dùng than dá nhu m?t ngu?n nang lu?ng chính và th?y là không th? tôn tr?ng nh?ng yêu c?u c?a Liên Âu... H?t th?y ai ch?i M? là vô trách nhi?m n?a. May là còn có Iraq! Khi tham Iraq l?n cu?i v?i tu cách t?ng th?ng, ông Bush tuyên b? là “có ti?n b? mà chua là chi?n th?ng”. Ai cung bi?t v?y, và ngó qua chuy?n khác t? lâu r?i. Nhung, tru?c khi nhu?ng cho l?ch s? phán xét, ông Bush t?t nhiên ph?i t? xét chính mình. T?n công Iraq là dúng hay sai? Mà dúng sai can c? trên tiêu chu?n gì? L?m l?n c?a tình báo M? - và c?a h?u h?t các qu?c gia khác l?n chính quy?n ti?n nhi?m Bill Clinton - là di?u ông Bush ph?i nh?n, dã nh?n. Ông còn ph?i nh?n m?t l?i chính dáng hon: ti?n hành chi?n tranh v?i quá nhi?u l?m l?n - trong dó có n?n thi?u thông tin cho dân chúng hi?u rõ th?c ch?t c?a cu?c chi?n. Chính là nh?ng l?m l?n dó, k? t? 2005 d?n 2007, khi?n Bush b? xi?ng vào h? so Iraq và c?t d?u lên không n?i. Thành qu? d?n quân dánh t?i t? d?u nam 2007 có c?i thi?n du?c tình hình và may l?m, Hoa K? s? có thêm m?t d?ng minh ch?ng kh?ng b? t?i Trung Ðông. M?t k?t qu? không nh? nhung quá t?n kém. Nhìn t? bên ngoài, cái gông Iraq còn gây ra nh?ng h?u qu? b?t ng? khác. Nhu b? m?t cái d?m trong m?t, t? 2003 d?n 2008, Hoa K? g?n nhu không nhìn th?y gì khác hon chuy?n Iraq và th?c t? là t?o ra m?t kho?ng tr?ng trên th? gi?i. Thiên nhiên v?n không thích kho?ng tr?ng, các d?i th? c?a M? l?p t?c tranh th? co h?i. G?n thì có Iran, hay Pakistan, xa mà g?n M? thì có Venezuela. Xa hon n?a, có Trung Qu?c, và r?t g?n Âu Châu có Liên Bang Nga... Chi?n cu?c t?i Iraq có góp ph?n d?y giá d?u thô tang v?t và d?n ti?n vào túi m?t ch? d? d?c tài mà b?t l?c là Venezuela. M?t lãnh t? r?t h? là Hugo Chavez dã có th? thách th?c Hoa K? vô t?i v? và tr? thành ngu?n c? võ cho nhi?u ch? d? d?c tài khác - hãy li?c v? Hà N?i mà xem. Phát huy dân ch? t?i Iraq là ti?n trình lâu dài ch? tiêu di?t dân ch? là chuy?n d? làm cho các ch? d? hung d?, duong khi nu?c M? m?c b?n. Ngoài Venezuela, ch? d? hung d? t?i Sudan cung không l? d?p. Vì chuy?n Iraq, Hoa K? không th? can thi?p d? ch?m d?t n?n di?t ch?ng ? Darfur. Nh?ng gì ?ng c? viên hay t?ng th?ng tân c? Barack Obama nói v? Darfur hay quê n?i Phi Châu c?a ông ch? là trò vui ki?m phi?u mà thôi. Khi vào Iraq, Hoa K? dã nh? cái gai Sunni cho các giáo ch? Shia t?i Iran r?i t?n kém công s?c d? dàn x?p m?t gi?i pháp s?ng chung ?n th?a trong khu v?c. Nhung s? l?p ch?p c?a chính quy?n Bush t?i Iraq là m?t cám d? l?n cho Tehran. L?t d? xong m?t ch? d? Saddam Hussein không có võ khí tàn sát, s? có ngày M? ph?i d?i phó v?i m?t Iran có võ khi nguyên t?. Trong c?t s? phân d?nh l?i h?i v? Iraq, dây là m?t gánh n?ng chua k?p tính. Ngoài các ch? d? hung d?, cái d?m Iraq trong m?t Hoa K? cung là ngu?n c? võ cho các nhóm kh?ng b? t? phát, ít nhi?u liên h? v?i al-Qaeda. Vì b? c?t chân t?i Iraq, ít ra trong hai nam n?a, M? chua th? d?t di?m t?i Afghanistan và t?o co h?i cho các l?c lu?ng H?i giáo c?c doan t?i Pakistan. Thành tích chói sáng - mà b? lãng quên - c?a Bush là thi?t l?p quan h? d?ng minh chi?n lu?c v?i ?n Ð?, nhung di?u ?y chua d? d? c?i thi?n n?i tình Pakistan, cho t?i khi Hoa K? có th? tang cu?ng thêm nam b?y l? doàn tác chi?n t? Iraq d?i qua Afghanistan. Ð?i thành viên NATO t?i Âu Châu góp thêm quân cho chi?n tru?ng dó là mong chuy?n s?ng th? lông rùa. Obama s? có th?i gi? h?c bài d? th?y r?ng hai l? doàn ông trù tính dua vào Afghanistan s? chua d? xoay chuy?n tình hình. V?a t? các khu v?c dó tr? v?, ch? t?ch ?y Ban Quân V? Thu?ng Vi?n M? có th? dã trình bày cho t?ng th?ng tân c? bi?t nhu v?y. Ông ta là Ngh? Si John McCain! Vì chuy?n Iraq, uy tín Hoa K? b? sa sút n?ng, c? th? gi?i dã nói nhu th?. Trí th?c h?c gi? M? cung v?y. Nói cho vui! Sai l?m không ph?i là dã vào Iraq - khi dó du?c toàn dân và lu?ng d?ng ?ng h? - mà là làm không nên chuy?n. V? l?i, trong tuong quan l?c lu?ng gi?a các qu?c gia, uy tín là dóa hoa trang s?c, th?c l?c và k?t qu? m?i dáng k?. Liên Bang Nga h?t có th?c l?c c?a m?t siêu cu?ng nhu Liên Bang Xô Vi?t. Và cung ch?ng m?y quan tâm d?n uy tín hay d?o d?c. Nhung nh? chuy?n Iraq mà dã thách th?c Hoa K? và t?ng m?t cái r?m vào gi?a Âu Châu. Nhìn l?i nhu v?y, h?u qu? b?t lu?ng và dáng k? nh?t c?a v? Iraq là Hoa K? dã t?o m?t kho?ng tr?ng cho Vladimir Putin d?o ngu?c trào luu dân ch? t?i Ðông Âu, ngang nhiên chi?m dóng Georgia, de d?a Ukraine và b?t bí Âu Châu Ðang lún sâu vào kh?ng ho?ng - hon là vì dôi m?t nhung c?a Barack Obama - Âu Châu h?t d?y d? Hoa K? v? kinh t? th? tru?ng, s? th?ng tr? phi lý c?a d?ng M? kim sau khi h? th?ng Bretton Woods phá s?n, hay n?n nhi?t hóa d?a c?u, ho?c nhà tù Guantanamo mà không x? nào dám nh?n nh?ng k? tình nghi du?c phóng thích... Uy tín lên hay xu?ng c?a nu?c M? ch? còn là d? tài c?a trí th?c M? trong nam tranh c?, nó h?t là trò bình lu?n an khách t?i Âu Châu. Nhung, di?u kinh ng?c nh?t cho c? th? gi?i - ngoài M? - là Thu?ng d?nh Liên Âu Châu tu?n qua hoàn toàn phe l? m?t d? tài dáng l? ph?i có trong ngh? trình: d?i sách chung v?i Liên Bang Nga. Sau v? Georgia, dây là v?n d? an ninh khi?n Âu Châu dang b? tách làm hai. Tây Âu - ngoài nu?c Anh - thì dòi hòa d?u trong tinh th?n dã t?ng th?y t? Munich 1938 hay t? kh?u hi?u dung c?m tru?c h?a ti?n c?a Brezhnev: “thà d? hon ch?t”. Ngu?c l?i, Ðông Âu và B?c Âu mu?n quy?t li?t d?i phó. Gi?a v? kh?ng ho?ng tài chánh, h? so Nga càng là d? tài nóng: Liên bang Nga dòi tang giá khí d?t k? t? mùng m?t Tháng Giêng. Âu Châu nh?p c?ng t? Nga t?i 25% lu?ng khí d?t và Nga dang ? mé b? kh?ng ho?ng h?i doái vì d?ng rúp m?t giá. Ðây là co h?i cho Âu Châu th?o lu?n v? m?t d?i sách chung v?i Liên Bang Nga. Chuy?n ?y l?i không dáng bàn! Ðúng hon, không dám bàn, vì có th? làm Thu?ng d?nh tan v?, ho?c giúp cho Putin càng d? b? t?ng chi?c trong bó dua c?a 27 qu?c gia. Cái d?m Iraq trong m?t Bush khi?n Hoa K? không nhìn ra hay ?ng phó v?i nhi?u chuy?n d?ng l?n trên th? gi?i. Và cái d?m Bush trong m?t nhi?u lãnh t? Âu Châu khi?n Liên Hi?p Âu Châu không th?y m?i nguy xu?t phát t? Liên Bang Nga. Ðành d?i Obama!
Powered By Nguoi-Viet Online