Dấu vết ngư dân Việt Nam tại làng chài Port Arthur (kỳ 19)
Vốn liếng và công lao động của gia đình ông Tốt dồn vào việc lập bến tôm này không phải là nhỏ. Nhưng nếu có một người nào hỏi, chắc ông cũng không nói, ngay cả việc ước lượng theo thời giá. Dù chấp nhận đây là quê hương thứ hai, có làm có đóng thuế, nhưng ông Tốt cũng như nhiều người Việt Nam khác không bao giờ, hoặc nếu quen thân thì cũng rất thận trọng khi phải ước lượng tài sản của mình.

Home

Vu Ánh

Không ai dom du?c ti?n ? M?

 

V?n li?ng và công lao d?ng c?a gia d́nh ông T?t d?n vào vi?c l?p b?n tôm này không ph?i là nh?. Nhung n?u có m?t ngu?i nào h?i, ch?c ông cung không nói, ngay c? vi?c u?c lu?ng theo th?i giá. Dù ch?p nh?n dây là quê huong th? hai, có làm có dóng thu?, nhung ông T?t cung nhu nhi?u ngu?i Vi?t Nam khác không bao gi?, ho?c n?u quen thân th́ cung r?t th?n tr?ng khi ph?i u?c lu?ng tài s?n c?a ḿnh.

V?i tu cách m?t nhà báo, tôi không hy v?ng du?c ông cho bi?t giá tr? c?a nh?ng công tŕnh trong băi tôm: C?u t?u, kho l?nh và xu?ng l?a tôm tái dông l?nh và dóng gói. Ông nói:

- Tôi nghi co ngoi này không ph?i t? nhiên m?c lên du?c. Nó tr? giá bao nhiêu khi tính ra b?ng ti?n th́ khó mà nói cho chính xác thành ra tôi không nói. Không nói v́ không th? nói. Ch? bi?t r?ng s? v?n ti?n b?c, công lao d?ng, m? hôi và c? nu?c m?t n?a b? vào dây khá l?n. N?u tính b?ng ti?n ra th́ l?n l?m n?u nói mà không c?n ph?i khiêm t?n. ? nu?c M? này dâu có ai dom du?c ti?n.

- ? m?t vài d?a phuong khác, khi nh́n th?y ngu?i Vi?t Nam làm an tr? nên khá gi?, m?t s? ngu?i M? b?n d?a thu?ng th?c m?c là làm sao anh ta hay bà ta s?m du?c cái này hay cái kia vân vân và vân vân. ? d?a phuong này có ki?u du lu?n dó không?

Vincent Vu, ngu?i thông th?o t́nh h́nh cho bi?t:

- Không tránh du?c chuy?n này và tôi nghi r?ng trong b?t c? c?ng d?ng t? n?n nào cung có th? x?y ra chuy?n này. Vào th?i k? mà bên Seabrook có cu?c d?u tranh ch?ng l?i áp l?c c?a KKK, ngu dân Vi?t Nam ? Port Arthur cung g?p nh?ng de d?a, nhung nh? hon. R?i d?n khi ngu dân b? nh?ng chi?c “ragtag” b?ng g?, cu và nh? di d? mua nh?ng t?u s?t t?i tân hon, ngu dân Vi?t Nam cung ph?i gánh ch?u búa ŕu b?t công. Nh?ng thành ph?n này không hi?u r?ng ngu ph? Vi?t Nam ra bi?n th?i gian lâu hon, t?i thi?u cung 2 tu?n, c̣n ph?n dông ngu ph? M? ch? ch?u ? ngoài khoi m?t tu?n l?. Ngu ph? Vi?t Nam v?i tinh th?n l?y công làm l?i, do dó h? d? dàng vu?t qua khó khan hon.

- Th? c̣n bây gi??

- T? th?p niên 90 cho t?i nh?ng nam g?n dây, có nhi?u lư do khi?n m?t s? ngu dân M? không c̣n làm du?c ngh? này v́ b? phá s?n. Nhung t́m hi?u ra th́ ph?n l?n do giá c? h?i s?n, nh?t là tôm, b? c?nh tranh b?i giá tôm nh?p c?ng t? Nam M?, Vi?t Nam, Thái Lan và Trung C?ng. Ngu dân Vi?t Nam ch?u d?ng hon, m?c l?i c?a m?t chuy?n tôm dù th?p h? v?n làm cho t?i khi nào không ch?u n?i n?a m?i b? cu?c.

- Cho t?i bây gi?, c̣n kho?ng bao nhiêu ngu dân Vi?t Nam trong thành ph? này?

- Không có con s? th?ng kê chính th?c, nhung theo tôi u?c lu?ng, c̣n kho?ng t? 3,000 d?n 4,000 ngu dân sinh s?ng và làm vi?c ? Port Arthur. S? ngu?i này không hoàn toàn ch? làm vi?c trong lănh v?c tôm. C̣n có nh?ng ngu?i làm cua, hào, crawfish và bào ngu.

- Riêng s? t?u dánh tôm do ngu?i Vi?t Nam làm ch? là bao nhiêu?

- Trong kho?ng t? 20 d?n 25 chi?c v?a l?n v?a nh?. Đây cung ch? là con s? u?c lu?ng thôi. S? lu?ng t?u này ho?t d?ng v?i kho?ng 7 băi tôm c?a ngu?i Vi?t Nam ? dây. Con s? này gi?m xu?ng so v?i cách dây 5 nam, v́ có m?t s? ngu dân dă cao tu?i, con cái thành danh h?t nên dă gi?i ngh?.

- Đây có ph?i là m?i lo m?t ngày nào dó, làng chài vi?t Nam ? Port Arthur b? thu h?p và d?n dà bi?n m?t không?

- Đúng dó anh. V́ nói th?t ngh? này ki?m ra ti?n dó nhung v?t v? c?c nh?c l?m. Cho nên th? h? th? hai các ngu dân ít ngu?i ch?u n?i nghi?p b? m?. Ph?n l?n h? t?t nghi?p d?i h?c ? ngành ngh? khác nên làm vi?c trong lănh v?c ít d? m? hôi hon. Có l? dă d?n lúc ngu dân Vi?t Nam ? dây c?n thoát ra kh?i h́nh th?c kinh doanh gia d́nh, cha truy?n con n?i. C?n ph?i nghi ra co c?u t? ch?c khác h?n l?i kinh doanh cá th? hi?n nay m?i du?c.

 

Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here