Không biết cười (Lê Phan)
Tuần này đến phiên ông Ôn Gia Bảo, thủ tướng của Bắc Kinh bị ném giày. Kể từ ngày ông nhà báo Muntadhar al-Zeidi ném giày vào cựu Tổng Thống George W. Bush đến nay, cử chỉ phản đối này đã được nhiều người bắt chước thành ra cũng chẳng có gì lạ cả. Lạ chăng là phản ứng của chính phủ, báo chí và các blog ở Trung Quốc. Thay vì đùa giỡn, họ tức tối và tỏ ra rất hằn học. Nhưng thật ra chuyện đó cũng chẳng có gì là lạ cả.

Home
  • Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
    Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.

  •  
  • Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết


  •  
  • Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003


  •  
  • Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:


  •  
  • Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà


  •  
  • Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona


  •  
  • Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
    Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.

  •  
  • Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử


  •  
  • Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm


  •  
  • Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết


  •  
  • Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh


  •  
  • Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy


  •  
  • Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh


  •  
  • Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo


  •  
  • Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn


  •  
  • Câu chuyện Thái Lan
    Trong giai đoạn từ năm 1997 đến năm 2000, giai đoạn mà Thái Lan đang trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất, chính trị Thái đã trải qua một giai đoạn tuy có thể bị chê là thiếu ổn định nhưng lại rất dân chủ và bao dung.

  •  
  • Những ngày khó quên
    Thế là tuần vừa rồi thế giới lại phải chứng kiến một cuộc tấn công kinh hoàng của khủng bố. Cảnh tượng của những người vô tội đột nhiên trở thành mục tiêu của những kẻ cuồng điên đã trở thành quen thuộc trong thời đại của chúng ta. Tuy vậy, những kỷ niệm đó lại rất khó quên.

  •  
  • Những ngày khó quên
    Thế là tuần vừa rồi thế giới lại phải chứng kiến một cuộc tấn công kinh hoàng của khủng bố. Cảnh tượng của những người vô tội đột nhiên trở thành mục tiêu của những kẻ cuồng điên đã trở thành quen thuộc trong thời đại của chúng ta. Tuy vậy, những kỷ niệm đó lại rất khó quên.

  •  
  • Những vị luật sư đáng kính phục
    Hồi còn nhỏ, tôi nhớ các vị luật sư được gọi là trạng sư và họ là những người rất được kính nể. Nhưng sau này, ngay cả ở Việt Nam trước năm 1975, những người tốt nghiệp ngành luật trở thành lạm phát và nghề luật sư đã bị mất đi một phần sự tôn trọng. Nay ở những quốc gia như Hoa Kỳ, nơi việc kiện tụng trở thành chuyện thường nhật, và với loại kiện kiểu nếu được thì luật sư ăn chia, đã khiến chúng ta càng cảm thấy ngành này đã bị thương mại hóa quá mức. Nhưng tuần này có hai vị luật sư đã khiến tôi nghĩ lại.

  •  
  • Những vị luật sư đáng kính phục
    Hồi còn nhỏ, tôi nhớ các vị luật sư được gọi là trạng sư và họ là những người rất được kính nể. Nhưng sau này, ngay cả ở Việt Nam trước năm 1975, những người tốt nghiệp ngành luật trở thành lạm phát và nghề luật sư đã bị mất đi một phần sự tôn trọng. Nay ở những quốc gia như Hoa Kỳ, nơi việc kiện tụng trở thành chuyện thường nhật, và với loại kiện kiểu nếu được thì luật sư ăn chia, đã khiến chúng ta càng cảm thấy ngành này đã bị thương mại hóa quá mức. Nhưng tuần này có hai vị luật sư đã khiến tôi nghĩ lại.

  •  
  • Tại sao?
    Ðó là câu hỏi mà tất cả mọi người đều đặt ra trước vụ lừa đảo khổng lồ của ông Bernard Madoff. Tại sao có quá nhiều những cá nhân, những quĩ đầu tư hedge funds, những đại ngân hàng của thế giới bị lừa một cách dễ dàng như vậy? Tại sao Ủy Ban Chứng Khoán SEC lại có thể để cho một vụ như vậy xảy ra? Tại sao một sự lừa đảo khổng lồ như vậy có thể kéo dài lâu đến thế? Và còn nhiều câu hỏi khác nữa. Mỗi câu hỏi đó đều có câu trả lời.

  •  
  • Đoán lầm
    Vào dịp cuối năm cũ, đầu năm mới, nhà báo thường đưa ra những bài để trước là điểm năm cũ, sau đó là tiên đoán năm mới. Tạp chí The Economist ở Anh chẳng hạn năm nào cũng cho xuất bản một ấn bản đặc biệt tiên đoán về năm tới.

  •  
  • Ðầu năm lại nói chuyện tương lai (Lê Phan)
    Vẫn biết đoán chuyện tương lai là điều khó khăn nhưng nhà báo vẫn có cái tật muốn bàn chuyện tương lai. Hôm nọ tình cờ tôi được nghe một chương trình của đài BBC trong đó bốn phóng viên “lâu đời” của đài BBC được hỏi năm câu hỏi: Theo bạn chuyện gì sẽ là câu chuyện lớn nhất năm 2009? Bạn sẽ trông chờ gì nhất ở năm 2009? Ðiều gì ở năm 2009 mà bạn không muốn thấy xảy ra nhất? Liệu bạn có thể tưởng tượng được việc gì vui nhất cho năm 2009 hay không? Và nếu được quyền chọn để phỏng vấn thì bạn muốn phỏng vấn ai?

  •  
  • Ðầu năm lại nói chuyện tương lai (Lê Phan)
    Vẫn biết đoán chuyện tương lai là điều khó khăn nhưng nhà báo vẫn có cái tật muốn bàn chuyện tương lai. Hôm nọ tình cờ tôi được nghe một chương trình của đài BBC trong đó bốn phóng viên “lâu đời” của đài BBC được hỏi năm câu hỏi: Theo bạn chuyện gì sẽ là câu chuyện lớn nhất năm 2009? Bạn sẽ trông chờ gì nhất ở năm 2009? Ðiều gì ở năm 2009 mà bạn không muốn thấy xảy ra nhất? Liệu bạn có thể tưởng tượng được việc gì vui nhất cho năm 2009 hay không? Và nếu được quyền chọn để phỏng vấn thì bạn muốn phỏng vấn ai?

  •  
  • Hoài cổ (Lê Phan)
    Mỗi dân tộc quả là có một đặc tính. Nếu người Mỹ thích cái mới thì ngược lại ở Anh, người ta chuộng cái cũ. Hai bên đều có cái lý của họ, nhưng khi đi đến thái cực thì quả là nực cười.

  •  
  • Hoài cổ (Lê Phan)
    Mỗi dân tộc quả là có một đặc tính. Nếu người Mỹ thích cái mới thì ngược lại ở Anh, người ta chuộng cái cũ. Hai bên đều có cái lý của họ, nhưng khi đi đến thái cực thì quả là nực cười.

  •  
  • Âu châu và Guantanamo (Lê Phan)
    Nếu có một vấn đề mà toàn thể Âu Châu tỏ ra bất đồng với Hoa Kỳ mạnh mẽ nhất trong những năm tháng sau ngày 11 tháng 9 thì đó hẳn phải là trại tù ở căn cứ Guantanamo. Âu Châu cho trại tù này là tiêu biểu của một thái độ “bắt nạt” của cường quốc duy nhất sử dụng tra tấn để đạt được những lời thú tội từ các nghi phạm khủng bố. Toàn thể Âu Châu muốn Hoa Kỳ đóng cửa trại tù này.

  •  
  • Âu châu và Guantanamo (Lê Phan)
    Nếu có một vấn đề mà toàn thể Âu Châu tỏ ra bất đồng với Hoa Kỳ mạnh mẽ nhất trong những năm tháng sau ngày 11 tháng 9 thì đó hẳn phải là trại tù ở căn cứ Guantanamo. Âu Châu cho trại tù này là tiêu biểu của một thái độ “bắt nạt” của cường quốc duy nhất sử dụng tra tấn để đạt được những lời thú tội từ các nghi phạm khủng bố. Toàn thể Âu Châu muốn Hoa Kỳ đóng cửa trại tù này.

  •  
  • Về quê ăn Tết (Lê Phan)
    Bất cứ một người Việt nào hiện đang sống ở hải ngoại khi nói đến về quê ăn Tết hẳn lại nghĩ ngay đến quê nhà ở Việt Nam. Hình ảnh ngày Tết quê hương là hình ảnh của ký ức, vô cùng đầm ấm và đẹp đẽ. Nhưng nhiều khi chúng ta bị ký ức đánh lừa.

  •  
  • Về quê ăn Tết (Lê Phan)
    Bất cứ một người Việt nào hiện đang sống ở hải ngoại khi nói đến về quê ăn Tết hẳn lại nghĩ ngay đến quê nhà ở Việt Nam. Hình ảnh ngày Tết quê hương là hình ảnh của ký ức, vô cùng đầm ấm và đẹp đẽ. Nhưng nhiều khi chúng ta bị ký ức đánh lừa.

  •  
  • Chuyện thời thế (Lê Phan)
    Hôm đầu tuần, tại Ủy Ban Dịch Vụ Tài Chánh Hạ Viện, tám vị CEO của tám đại ngân hàng Hoa Kỳ đã phải đối diện với các vị dân cử. Cũng đầu tuần này, các vị CEO của các đại ngân hàng Anh Quốc cũng “bị” phải ra điều trần trước Ủy Ban Tài Chánh Hạ Viện Anh. Cả hai bên bờ Ðại Tây Dương, các vị tổng quản trị của các ngân hàng đều bị đặt câu hỏi về tiền thưởng bonus, về lương hướng và về những hành động của họ đã dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chánh mở đầu cho khủng hoảng kinh tế và nay đang đưa chúng ta đến trên bờ vực thẳm của suy thoái kinh tế.

  •  
  • Chuyện thời thế (Lê Phan)
    Hôm đầu tuần, tại Ủy Ban Dịch Vụ Tài Chánh Hạ Viện, tám vị CEO của tám đại ngân hàng Hoa Kỳ đã phải đối diện với các vị dân cử. Cũng đầu tuần này, các vị CEO của các đại ngân hàng Anh Quốc cũng “bị” phải ra điều trần trước Ủy Ban Tài Chánh Hạ Viện Anh. Cả hai bên bờ Ðại Tây Dương, các vị tổng quản trị của các ngân hàng đều bị đặt câu hỏi về tiền thưởng bonus, về lương hướng và về những hành động của họ đã dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chánh mở đầu cho khủng hoảng kinh tế và nay đang đưa chúng ta đến trên bờ vực thẳm của suy thoái kinh tế.

  •  
  • Nếu... (Lê Phan)
    Hồi trước năm 1975, nhà văn Nguyễn Mạnh Côn có viết một cuốn truyện mang cái tên Ba Người Lính Nhảy Dù Lâm Nạn, một cuốn truyện khoa học giả tưởng trong đó ba quân nhân nhảy dù đã tình cờ vượt thời gian trở lại quá khứ.

  •  
  • Nếu... (Lê Phan)
    Hồi trước năm 1975, nhà văn Nguyễn Mạnh Côn có viết một cuốn truyện mang cái tên Ba Người Lính Nhảy Dù Lâm Nạn, một cuốn truyện khoa học giả tưởng trong đó ba quân nhân nhảy dù đã tình cờ vượt thời gian trở lại quá khứ.

  •  
  • Hoa Kỳ vẫn là No. One (Lê Phan)
    Chỉ khoảng hai năm trước, đã có lúc một số nhà bình luận nói là thăng bằng kinh tế thế giới đã đi đến chỗ là ngay cả nếu Hoa Kỳ có đi vào suy thoái thì Á Châu, nhất là Trung Quốc và Nhật Bản có thể đứng ra thay thế làm động cơ cho kinh tế thế giới.

  •  
  • Hoa Kỳ vẫn là No. One (Lê Phan)
    Chỉ khoảng hai năm trước, đã có lúc một số nhà bình luận nói là thăng bằng kinh tế thế giới đã đi đến chỗ là ngay cả nếu Hoa Kỳ có đi vào suy thoái thì Á Châu, nhất là Trung Quốc và Nhật Bản có thể đứng ra thay thế làm động cơ cho kinh tế thế giới.

  •  
  • Nói chuyện với Nga (Lê Phan)
    Hôm Thứ Tư vừa qua, hội nghị bộ trưởng ngoại giao Liên Minh Bắc Ðại Tây Dương Nato, dưới sự thúc đẩy của Hoa Kỳ và sự “đồng lõa” của Ðức và Pháp, đã đơn phương tuyên bố sẽ tái tục đối thoại với Liên Bang Nga qua Hội Ðồng Nato-Nga, một tổ chức tham vấn đã bị đình chỉ hoạt động để phản đối cuộc xâm lăng và chia đôi Georgia của Nga.

  •  
  • Nói chuyện với Nga (Lê Phan)
    Hôm Thứ Tư vừa qua, hội nghị bộ trưởng ngoại giao Liên Minh Bắc Ðại Tây Dương Nato, dưới sự thúc đẩy của Hoa Kỳ và sự “đồng lõa” của Ðức và Pháp, đã đơn phương tuyên bố sẽ tái tục đối thoại với Liên Bang Nga qua Hội Ðồng Nato-Nga, một tổ chức tham vấn đã bị đình chỉ hoạt động để phản đối cuộc xâm lăng và chia đôi Georgia của Nga.

  •  
  • Những kẻ không nhà (Lê Phan)
    Hẳn nói đến kẻ không nhà là chúng ta nghĩ đến những người mà chúng ta thường gặp ở các thành phố lớn của thế giới, nhưng con người hình hài bệ rạc, sống lang thang ở xó đường, góc phố, những kẻ bần cùng của xã hội, nhưng con người đã bị xã hội gạt sang một bên.

  •  
  • Những kẻ không nhà (Lê Phan)
    Hẳn nói đến kẻ không nhà là chúng ta nghĩ đến những người mà chúng ta thường gặp ở các thành phố lớn của thế giới, nhưng con người hình hài bệ rạc, sống lang thang ở xó đường, góc phố, những kẻ bần cùng của xã hội, nhưng con người đã bị xã hội gạt sang một bên.

  •  
  • Chính trị tàu chiến hay là Binh pháp Tôn Tử (Lê Phan)
    “Gunboat diplomacy” tức chính trị tàu chiến là một danh từ đã được gán cho chính sách ngoại giao của Lord Palmerston, bộ trưởng ngoại giao, khi đế quốc Anh của Nữ Hoàng Victoria đang chế ngự thế giới. Tôn Tử Binh Pháp là tác phẩm nổi tiếng của chiến lược gia thời Xuân Thu Chiến Quốc.

  •  
  • Chính trị tàu chiến hay là Binh pháp Tôn Tử (Lê Phan)
    “Gunboat diplomacy” tức chính trị tàu chiến là một danh từ đã được gán cho chính sách ngoại giao của Lord Palmerston, bộ trưởng ngoại giao, khi đế quốc Anh của Nữ Hoàng Victoria đang chế ngự thế giới. Tôn Tử Binh Pháp là tác phẩm nổi tiếng của chiến lược gia thời Xuân Thu Chiến Quốc.

  •  
  • Đồng Đô la vẫn là số 1 (Lê Phan)
    Hôm đầu tuần, ông Châu Tiểu Tuyền, thống đốc Ngân Hàng Trung Ương Trung Quốc đã gây nhiều ồn ào khi một bài luận văn của ông được Bắc Kinh cho phổ biến cả bằng Anh văn lẫn Hoa văn, trong đó ông đề nghị thành lập một đồng tiền dự trữ mới cho thế giới do Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế IMF điều hành.

  •  
  • Đồng Đô la vẫn là số 1 (Lê Phan)
    Hôm đầu tuần, ông Châu Tiểu Tuyền, thống đốc Ngân Hàng Trung Ương Trung Quốc đã gây nhiều ồn ào khi một bài luận văn của ông được Bắc Kinh cho phổ biến cả bằng Anh văn lẫn Hoa văn, trong đó ông đề nghị thành lập một đồng tiền dự trữ mới cho thế giới do Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế IMF điều hành.

  •  
  • Phải chăng đã hết thời của “cách mạng”? (Lê Phan)
    Thế là Hội Nghị Thượng đỉnh G20 tại Luân Ðôn đã kết thúc. Các vị lãnh tụ đã tự khen thưởng “cứu nguy” được cho thế giới. Quần áo của các phu nhân đã được bàn luận và khen chê. Tiệc đã tàn và khách đã ra về. Nhưng có một điều mà hội nghị thượng đỉnh lần này khác với những hội nghị thượng đỉnh kinh tế khác: Số người biểu tình đã không đông như thường lệ và đại đa số đã tỏ ra rất hòa hoãn. Phải chăng đó chỉ vì hội nghị tổ chức ở Luân Ðôn hay là tại thời của “cách mạng” đã qua?

  •  
  • 41 sinh viên UC Berkeley biểu tình bị bắt
    Sinh viên Ðại Học UC Berkeley biểu tình chống quyết định tăng học phí 32% và chiếm một tòa nhà trong khuôn viên trường, rồi tới 5 giờ chiều Thứ Sáu thì 41 sinh viên bị bắt.

  •  
  • Thư độc giả "Chuyện từ thiện"
    Kính thưa tác giả có tên là Nguyễn Mỹ Linh (“Mùa Từ Thiện,” báo Người Việt ngày 21 tháng 11). Nếu tôi đoán không lầm là người nữ. Vâng thưa Bà tôi hoàn toàn đồng ý với Bà 100%.

  •  
  • Chuyện vỉa hè: Vài lời tâm huyết gửi các cháu Dziệt Kiều
    Phải nói ngay rằng: bài này tớ dành riêng cho lớp Dziệt Kiều vào tuổi u 50 - u60, nghĩa là đồng trang lứa với hơn... 60 cháu nội, ngoại, xa, gần của tớ đang sống và làm việc ở khắp thế giới mà tớ đã tính sơ sơ được. Con số này phải lên tới vài trăm nếu kể cả các cháu, con của bạn bè đồng học, đồng đội, đồng hương... nhưng nay chẳng may cũng bị gọi là Dziệt Kiều (còn yêu nước nhiều hay ít thì chưa biết). Tớ không dám ý kiến ý cò gì với các vị trưởng lão Việt Kiều ở cùng tuổi tớ hoặc là đàn anh của tớ vì tớ tin chắc rằng, đối với các vị này, mọi lời khuyên nhủ, xúi bẩy đều... vô tác dụng!

  •  
  • Ðoàn tu sĩ, giáo dân thăm cha Lý bị chặn
    Một nhóm tu sĩ và giáo dân Công Giáo từ nhiều nơi về Hà Nội đã đến bệnh viện của Bộ Công An thăm Linh Mục Nguyễn Văn Lý nhưng đã không được cho gặp.

  •  
  • Ðại học Mỹ dưới mắt sinh viên quốc tế
    Kể từ sau cuộc Chiến Tranh Lạnh, khoảng thập niên 1990, với sụp đổ của khối Cộng Sản Quốc Tế, gồm Liên Xô và các nước Ðông Âu, dẫn đến việc Hoa Kỳ đương nhiên trở thành siêu cường Số Một của thế giới, số sinh viên quốc tế đến du học tại Hoa Kỳ bắt đầu gia tăng mạnh. Mức độ sinh viên quốc tế chọn Hoa Kỳ làm nơi ăn học càng gia tăng hơn nữa sau khi Cộng Sản Trung Hoa và Cộng Sản Việt Nam khởi sự mở cửa ra thế giới bên ngoài với các chính sách hiện đại hóa và đổi mới nền kinh tế của họ.

  •  
  • Hòa nhạc giỗ 10 năm nhạc sư Nguyễn Bích Ngọc
    Một loạt nhiều buổi hòa nhạc gồm hầu hết các nhạc sĩ cổ điển hàng đầu của Việt Nam dự trù được tổ chức tại Nhạc Viện Sài Gòn. nhân dịp kỷ niệm lễ giỗ 10 năm nhạc sĩ Nguyễn Bích Ngọc, một người thầy violin lâu năm của trường này.

  •  
  • Cha chặt tay con gái
    Nghe báo tin con gái ăn trộm trứng vịt nhà lối xóm, ông bố đã chặt đứt ngón tay út của đứa con gái. Ðây là vụ chặt tay làn thứ nhì xảy ra ở huyện Vũng Liêm tỉnh Vĩnh Long chỉ trong vòng 21 ngày vừa qua.

  •  
  • Kỹ sư gốc Hoa bị nghi đánh cắp tài liệu mật hãng Ford
    Một kỹ sư Trung Quốc bị bắt vì tình nghi ăn cắp tài liệu mật của hãng xe Ford. Công tố liên bang cho biết người này sẽ trực diện thêm nhiều cáo buộc khác, một khi có thêm nhiều tài liệu nữa được tìm thấy từ máy laptop bị tịch thu.

  •  
  • Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
    Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.

  •  
  • Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
    Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.

  •  
  • Tê giác còn sót ở Việt Nam
    Tê giác, một loại thú rừng quí hiếm sống ở các khu vực đầm lầy rừng rậm ở miền Nam Việt Nam trước kia, có dấu hiệu còn một vài con chứ chưa hoàn toàn tuyệt chủng.

  •  
  • Cụ Phạm-Đỗ Thành


  •  
  • Ông Joseph Bạch Ngọc Hòa


  •  
  • Cụ Bà Trương Thị Cầm


  •  
  • KQ Joseph Bạch Ngọc Hòa


  •  

 

Tu?n này d?n phiên ông Ôn Gia B?o, th? tu?ng c?a B?c Kinh b? ném giày. K? t? ngày ông nhà báo Muntadhar al-Zeidi ném giày vào c?u T?ng Th?ng George W. Bush d?n nay, c? ch? ph?n d?i này dă du?c nhi?u ngu?i b?t chu?c thành ra cung ch?ng có ǵ l? c?. L? chang là ph?n ?ng c?a chính ph?, báo chí và các blog ? Trung Qu?c. Thay v́ dùa gi?n, h? t?c t?i và t? ra r?t h?n h?c. Nhung th?t ra chuy?n dó cung ch?ng có ǵ là l? c?.

Nh?ng nhà d?c tài và nh?t là nh?ng ngu?i c?ng s?n v?n không bi?t cu?i. M?t mày l?m ĺ, ngay c? d?n khi “làm b?” g?n dân, có bao gi? chúng ta th?y h? cu?i nói b́nh thu?ng dâu. Ngay c? ông Ôn Gia B?o, v?n du?c coi là ngu?i g?n gui v?i nhân dân nh?t trong s? các lănh t? g?n dây c?a d?ng c?ng s?n Trung Qu?c, cung không th?t s? có du?c di?u mà ngu?i Anh g?i là “a sense of humour”, m?t kh? nang bi?t cu?i.

Chính v́ v?y mà khi b? ném giày, thay v́ cu?i cho nó qua, ông Ôn dă nói “Hành d?ng dáng khinh này không th? ngan c?n t́nh h?u ngh? gi?a Trung Qu?c và Anh Qu?c.” Đ?i v?i m?t lănh t? Trung Qu?c, nói nhu v?y là van minh và t? ch? l?m r?i. Nhung nó không th? nào so sánh du?c v?i ph?n ?ng c?a ông Bush, m?t ngu?i v?n th?c s? r?t thích cu?i.

Có l? cung m?t ph?n t?i ch? d?. Trong ch? d? c?ng s?n, tinh th?n hài hu?c r?t y?u du?i èo u?t v́ b? chèn ép quá nhi?u. M?i dây m?t cu?n sách du?c xu?t b?n v?i cái tên là Hammer and Tickle: A History of Communism Told Through Communist Jokes c?a tác gi? Ben Lewis. V?i cái t?a dí d?m dó, ông Lewis dă t́m cách tŕnh bày m?t ch? d? là ch? d?ng c?ng s?n là ch? d? duy nh?t dă t?o ra du?c m?t h́nh th?c khôi hài qu?c t?. Ông gi?i thích là trong ch? d? này, chuy?n cu?i v?a là m?t h́nh th?c kháng chi?n, v?a là m?t h́nh th?c “x? xú páp” cho ch? d?.

M?t trong nh?ng chuy?n cu?i ông k? l?i là chuy?n d?a ng?c. Chuy?n k? là m?t ngu?i ch?t xu?ng d?a ng?c noi ông ta khám phá ra là có th? ch?n d?a ng?c tu b?n hay d?a ng?c c?ng s?n. Di nhiên ông ta mu?n t́m cách so sánh. Ông t́m d?n d?a ng?c tu b?n tru?c, và d?ng ngoài c?a là Qu? Sa Tang trông mu?ng tu?ng gi?ng ông Ronald Reagan. Khi ông ta h?i “Đ?a ng?c ? dây ra sao?” th́ Qu? tr? l?i “? th́ ? d?a ng?c tu b?n ông s? b? phân thây s?ng, r?i lu?c trong v?c d?u, r?i c?t ông thành t?ng m?nh v?i dao r?t s?c.” Nghe v?y s? quá, ông ta ch?y sang d?a ng?c c?ng s?n. ? c?a d?a ng?c c?ng s?n là m?t ông già hom hem trông nhu Karl Marx. Ngu?i này tuyên b? “Tôi v?n c̣n ? th? gi?i t? do, Karl, tôi c̣n có th? l?a ch?n. V?y d?a ng?c c?a ông có ǵ?” Marx g?t g?ng tr? l?i “? d?a ng?c c?ng s?n th́ ông s? b? phân thây s?ng, r?i lu?c trong v?c d?u và r?i c?t ông thành t?ng m?nh v?i dao r?t s?c.” “Nhung ? d?a ng?c tu b?n ngu?i ta cung làm v?y. T?i sao ? bên này ngu?i ta s?p hàng vào dông th??” ông ta h?i. Marx th? dài “?, dôi khi chúng tôi h?t d?u, dôi khi chúng tôi không có dao, dôi khi chúng tôi không có nu?c nóng...”

Ông Lewis nói dúng nhung ông c̣n thi?u m?t gi?i thích n?a, chuy?n cu?i ? ch? d? c?ng s?n nó cay d?ng và m?a mai nhi?u hon là cu?i. C? th? dan c? m?t s? nh?ng câu chuy?n mà ? Vi?t Nam sau nam 1975 chúng ta dă nghe du?c. H?i Hà N?i c̣n trong giai do?n chua ti?n lên xă h?i ch? nghia theo d?nh hu?ng th? tru?ng, c? thành ph? thi?u nu?c. Dân Hà N?i bèn có câu “Ban ngày c? nu?c lo vi?c nhà, t?i d?n c? nhà lo vi?c nu?c,” d? t? cái c?nh ban ngày m?i ngu?i d?u lo vi?c riêng c?a ḿnh, có di làm nhung v?n ch? lo di x?p hàng mua các th? du?c bán theo tiêu chu?n ch? dâu có lo công vi?c, trong khi dêm d?n, c? nhà d?u ph?i lo ra s?p hàng d? l?y nu?c t? fontaine v?. Sau nam 1975, khi nhà nu?c tung ra kh?u hi?u “S?ch nhà s?ch ph?” d? ḍi dân chúng làm v? sinh th́ ngay l?p t?c dân Sài G̣n hi?u ngay là “S?ch sành sanh ch?ng c̣n ǵ v́ dă bán h?t di d? an.”

Nhung khi c?n ph?i cu?i th?t th́ ngu?i dân s?ng ? x? c?ng s?n không bi?t cu?i. T? Tu?i Tr? ? trong nu?c có m?t t? tu?n báo ph? trang tên là Tu?i Tr? Cu?i, nhung chuy?n cu?i c?a Tu?i Tr? Cu?i d?c ra khi?n chúng ta “cu?i ra nu?c m?t”. Trong m?t s?, t? báo vi?t “Th?i gian g?n dây, m?y ông b?n c?a Róm tôi hay b?o nhau r?ng thu?ng xuyên b? ‘n?i da gà’ khi ghé vào m?t s? co quan mà phía tru?c có treo m?t t?m b?ng to tu?ng màu xanh da tr?i v?i hàng ch? “Co quan d?t chu?n van hóa”. Nhung theo t? báo, t?i các co quan “Đ?t chu?n van hóa” này “cán b? nay thu?ng xuyên di tr? v? s?m và d?c bi?t là m?y em, m?y ch? luôn an m?c ‘th?a th?t thi?u v?i’ và hay nhai nhóp nhép th?c an ho?c k?o cao su khi ti?p dân. C̣n cánh mày râu th́ an m?c x?c x?ch, có hôm vào co quan mà mùi ru?u bia c? ‘b?c hoi’ n?ng n?c nhu m?t hu hèm. Nói chuy?n di?n tho?i v?i nhau th́ kh?i bàn, b?i nhi?u ông luôn vang t?c ch?i th?, bàn chuy?n m?y em ‘chân dài t?i nách’ ? quán ‘tuoi mát’ ngay tru?c bàn dân thiên h? nhu dang nói chuy?n m?t ḿnh trong vu?n nhà ḿnh v?y.” Đó dâu ph?i là m?t chuy?n cu?i, m?c d?u cung dáng t?c cu?i l?m.

Thành ra cung d? hi?u khi ông Ôn b? ném dày Trung Qu?c dă ph?n ?ng hoàn toàn không có chút nào ch?ng t? là h? có th? th?y di?u dáng cu?i ? trong hành vi dó. Dân chúng M? và T?ng Th?ng Bush có th? g?t sang m?t bên hành d?ng c?a m?t cá nhân nhung chính ph? B?c Kinh có v? không d? s?c d? làm nhu v?y.

M?c d?u sau vài gi? suy nghi chính quy?n dành ph?i cho ph? bi?n chuy?n này v́ bi?t r?ng trong th?i d?i Internet, có gi?u cung nhu không, nhung dă ra l?nh cho báo chí “di?n d?ch” theo ư nhà nu?c. Tiêu bi?u là ư ki?n c?a t? Quang Minh Nh?t Báo “Trong khi c? t?a dang cham chú theo dơi bài di?n van tuy?t h?o c?a Th? Tu?ng Ôn, m?t ngu?i trông có v? Tây Phuong xu?t hi?n ? cu?i pḥng r?i d?t nhiên b?t d?u huưt gió và la l?n, và ném giày vào b?c di?n gi?. Toàn th? c? t?a dă ph?n d?i và t? thái d? khinh b? hành d?ng c?a k? phá ho?i, và gi?a ti?ng la ‘dáng h? th?n’ và ‘cút ra kh?i dây’ ngu?i này dă b? b?t dem di. Th? Tu?ng Ôn dă h?t s?c b́nh tinh và không ph?n ?ng ǵ tru?c v? này.” M?t t? báo khác c̣n h?n h?c hon n?a “Đây là m?t hành d?ng r?t thô b?o và c?c c?n... Ngu?i ném giày ch?c là m?t k? m?c b?nh tâm th?n hay có thành ki?n d?i v?i Trung Qu?c...” Nhung hay nh?t là bài b́nh lu?n c?a t? China Daily, t? báo Anh ng? chính th?c c?a B?c Kinh “Chi?c giày ném vào Th? Tu?ng Ôn ? Vi?n d?i h?c Cambridge là m?t di?u nh?c nh? cho chúng ta là ngu?i Âu Châu b́nh thu?ng bi?t r?t ít v? Trung Qu?c, và nh?ng di?u v? v?n chính tr? dă th?m sâu vào tri th?c c?a ngu?i Âu d?n m?c nào. Cách hay nh?t d? gi?i quy?t v?n d? này là ... ph?i qu?n lư công vi?c c?a chúng ta cho t?t”!

Cung ph?i nói là tuy h? không bi?t cu?i nhung qu? là h? dă cung c?p cho chúng ta nhi?u giây phút cu?i lư thú.

Lê Phan

 

Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here