B? m?t th?t "yêu hòa bình" c?a d?ng c?ng s?n Trung Qu?c

Vi?t Nguyên (d?c bi?t c?a Ngày Nay)

LTS – T? Bàn Vi?t Houston là c?t m?c bàn v? các v?n d? th?i s? t? chính tr? t?i kinh t?, van hóa... do nhà báo Vi?t Nguyên trong ban biên t?p Ngày Nay ph? trách. Ông cung là m?t bác si làm vi?c t?i Houston.

HOUSTON (NN) – Máu l?i d?.  M?u máu d? th?m nh?ng chi?c áo cà sa và khan quàng tr?ng c?a các nhà su Tây T?ng. Các cu?c bi?u tình ph?n kháng, k? ni?m 49 nam ngày 10-3-59, ngày n?i d?y d?u tiên c?a dân Tây T?ng ch?ng d?i Trung C?ng xâm lu?c, b? dàn áp b?ng võ l?c gi?ng nhu hai l?n tru?c, nam 1959 và 1989. Mô hình Trung Qu?c dã cho th?y r?n n?t. B? m?t d?ng CS Trung Qu?c “yêu chu?ng hòa bình” dã l? rõ trên con du?ng d?n d?n Th? V?n H?i B?c Kinh tháng 8 nam 2008, m?t Th? V?n H?i dã du?c ch?p nh?n t? ch?c sau khi nhà c?m quy?n Trung C?ng b?o d?m s? tôn tr?ng nhân quy?n v?i Uy Ban Th? V?n H?i Qu?c T?. 

Sau th?ng l?i ? Mi?n Ði?n, dùng võ l?c và chánh sách thu?c d?a ?ng h? chánh quy?n quân phi?t, d?ng CSTQ th?ng ? Vi?t Nam. Các cu?c bi?u tình ch?ng Trung Qu?c áp d?t ch? d? hành chánh ? Hoàng Sa và Tru?ng Sa dã b? d?p sau khi chính quy?n CS Vi?t Nam cúi d?u vâng l?nh dàn anh Trung Qu?c v?i hon 1 t? 500 tri?u M? kim dâu tu d? vào VN... Nhung, Trung Qu?c dã v?p ? Phi Châu v?i “chánh sách B?c thu?c” ?ng h? chính quy?n d?c tài, bóc l?t dân da den, khai thác tài nguyên thiên nhiên, d?ng lõa v?i chi?n tranh di?t ch?ng ? Dafur v?i hon 4000 làng b? phá h?y và hai tri?u ru?i ngu?i m?t nhà c?a.

Bàn tay c?a nhà d?o di?n Steven Spielberg, v?i c? v?n c?a n? tài t? Mia Farrow, t? ch?c c? v?n ngh? thu?t cho Th? V?n H?i B?c Kinh 2008 và s? ?ng h? c?a tài t? Richard Gere d?ng sau d?c Ð?t Lai L?t Ma, dã dánh th?c luong tâm th? gi?i.  Th? V?n H?i Mùa Hè B?c Kinh 2008 có co h?i gi?ng nhu Th? V?n H?i c?a Ð?c Qu?c Xã tru?c Th? chi?n th? hai

Tây T?ng huy?n bí

Tây T?ng, nóc nhà c?a th? gi?i, qu?c gia n?m trên con du?ng to l?a, du?i chân Hy Mã L?p Son, có lúc dã n?m du?i dáy bi?n Tethys khi hai m?nh d?t An Ð? và Âu Á d?ng nhau t?o thành Hy Mã L?p Son, m?t th?i là cu?ng qu?c quân s? vùng Trung Á ? th? k? th? 7 v?i qu?c vuong Srongtsen Gampo dã khi?n Trung Qu?c run r?.

Ð?n th? k? th? 19, th?i vàng son c?a các nhà thám hi?m, Tây dã g?p Ðông và ngu?i Au Châu dã khám phá Tây T?ng Huy?n Bí v?i      Ph?t giáo M?t tông Tây T?ng.  M?t Tây T?ng du?i Hy Mã L?p Son v?i c?nh trí thiên nhiên trong dó “s? phân bi?t gi?a n?i c?nh và ngo?i c?nh không rõ ràng”. Hành trình vào c?nh trí thiên nhiên n?m ? b?n m?c d?, ch? có ngu?i nào có tinh th?n, có cái “nghi?p” dúng, m?i th?y du?c n?i c?nh, tâm c?nh ba chi?u c?a Tây T?ng.

Tây T?ng du?i chân Hy Mã L?p Son v?i d?a th? và th?i ti?t kh?c nghi?t tr? nên huy?n bí qua nhi?u huy?n tho?i t? hàng th? k?. Vùng d?t Shambhala, v?i nhà su An Ð? Padmasambava mang Ph?t giáo qua Tây T?ng vào th? k? th? 8, d?u kinh thu trong d?ng.  David Lopez, giáo su Ph?t h?c Tây T?ng d?i h?c Michigan vào th? k? th? 19 dã g?i “Tây T?ng là thu?c ch?a các b?nh c?a n?n van minh Tây phuong”. Huy?n tho?i Shambhala sau dó quy?n ru m?t ph? n? ngu?i Nga, bà Helena Petrovna Von Hahn, thu?ng du?c g?i là bà Blavatsky.  Tây T?ng huy?n bí phát tri?n qua h?i Th?n Trí (Theosophical society) v?i d?n th? ? St Petersburg và hon 100 tr? s? trên th? gi?i.  Nhung Tây T?ng huyên bí du?c bi?t d?n nhiêu nh?t qua quy?n ti?u thuy?t tu?ng tu?ng “Lost Horizon” nam 1933 c?a nhà van James Hilton sau dó thành phim nam 1977 qua nhà d?o di?n Frank Capra. Tây T?ng tr? thành Shangri-la (thung lung thiên dàng c?a trang xanh). Shangri-la c?a James Hilton cung gi?ng nhu vuong qu?c c?a bà Blavatsky. Shangri-la, thung lung n?m ? vùng bí m?t trong các dãy núi Tây T?ng, vùng d?t không c? d?i, xanh tuoi v?i nhà u?ng trà, dên dài tu vi?n, thung lung là noi h?c t?p tu hành, m?t vu?n d?a dàng h? gi?i Eden. Nam 1934, khi James Hilton v?i Lost Horizon do?t gi?i van chuong ti?u thuy?t tu?ng tu?ng Hawthadorn dã thú nh?n là chua bao gi? d?t chân d?n Tây T?ng. Cu?n ti?u thuy?t “Lost Horizon” du?c ông vi?t d?a theo “Hành Trình Qua Tây T?ng và Trung Hoa” nam 1844 d?n 1846 c?a nhà truy?n giáo Pháp Evariste Regis Huc. Ông Huc nhìn th?y thiên dàng n?m gi?a b?c núi Côn Lôn gi?a r?ng Thiên Son và An Thái.

T? sau nam 1959, khi d?c Ð?t Lai L?t Ma th? 14 luu vong d?n Dharamsaca, An Ð?, Tây T?ng huy?n bí du?c Tây Phuong bi?t d?n. Chánh sách tuyên truy?n c?a CS Trung Qu?c “gi?i phóng Tây T?ng kh?i cu?c n?i chiên” dã th?t b?i. T? th?p niên 1990, Tây T?ng du?c xem là thánh d?a c?a Ph?t Giáo M?t Tông v?i nh?ng thành ph? n?i ti?ng nhu Gyantse, thành ph? k? ngh? len n?m trên con du?ng giao thuong gi?a Lhasa và An Ð?. Th? dô Lhasa v?i dinh Potala c?a d?c Ð?t Lai L?t Ma cùng ngôi d?n Jokhang, ng?n d?n linh thiêng xua nh?t vào th? k? th? 7 xây b?i Hoàng h?u Bhrikuti v? vua Songtsen Gampo ngu?i có công th?ng nh?t Tây T?ng. Công tru?ng Jokhang là trái tim sinh ho?t tôn giáo và xã h?i c?a Tây T?ng.

Tây T?ng b? d?ng hóa

Shangri-la, Tây T?ng huy?n bí noi tôi thu?ng mo u?c du?c d?n tham, không còn là thiên dàng h? gi?i nhu Jams Hilton tu?ng tu?ng và th? dô Lhasa cung không còn là Lhasa c?a d?c Ð?t Lai L?t Ma nêu ngài có d?p “m?t ngày tr? v? tham ngôi nhà cu”.

Ông Robert Barnett, nam 2006 trong cu?n “Nh?ng con du?ng trong k? ni?m” (Streets with memories) dã mô t? Tây T?ng m?i thay d?i t? sau khi C?ng s?n chi?m dóng. 95% c?a 6000 ngôi d?n b? phá h?y. Thành ph? Lhasa nam 1951 di?n tích m?t d?m vuông nay 20 d?m vuông. Nam 1959 khi d?c Ð?t Lai L?t Ma luu vong, dân s? Lhasa 30,000 ngu?i nay tang lên sáu l?n.  Các can nhà Tây T?ng di?n hình, th?p, mái ch?ng n?n d?ng d?t, tu?ng g?ch dôi ch?ng khí h?u kh?c nghi?t mùa dông, m?t nhà tr?ng, c?a s? den, nay dã b? gi?t s?p. Ph?n còn l?i c?a thành ph? Tây T?ng tr? thành ?c d?o trong lòng thành ph? Trung Hoa c?a ngu?i Hán. Lhasa b? tiêu di?t c? v? l?ch s? l?n tôn giáo, theo dúng chính sách d?ng CSTQ. Các khu l?ch s? b? phá h?y. Hãng xu?ng        ô nhi?m du?c xây lên. Công tru?ng l?n du?c xây cho các cu?c bi?u tình thân chánh quy?n.

Con du?ng t? dinh Potala (noi d?c Ð?t Lai L?t Ma ? mùa dông) d?n dinh Norbulingka (noi d?c Ð?t Lai L?t Ma ? vào mùa xuân) d?y các ti?m hàng và h?p dêm, quán Karaoke. Tru?ng Y khoa c? xua t? th? k? 18 n?m trên ng?n d?i g?n dinh Potala b? tr?ng pháo Trung C?ng tàn phá vào nam 1959. Peter Aufschainter ghi nh?n Lhasa nam 1948 có 600 tòa nhà v?i 30,000 dân d?n th?p niên 1950 d?n 1960 t?t c? các tòa nhà ?y b? phá h?y, qu?c h?u hóa hay b? b? quên không b?o trì.  Ð?n th?p niên 1970-1980 thì các tòa nhà này b? phá h?y hoàn toàn. Ð?c tính thành ph? Tây T?ng dã biên m?t.

Làng Shol, du?i chân di?n Potala nay thành công tru?ng Thiên An Môn Tây T?ng.  Noi này, trong l?ch s? Tây T?ng, là noi d?c Ð?t Lai L?t Ma th? 6, Tsang Yang Gyatso, ng?i u?ng ru?u làm tho ca t?ng gái d?p và gi?i trí cho các t? n?.  V? Ð?t Lai L?t Ma th? 6 này n?i ti?ng an choi hu d?n, sách ph?i ghi “không có gái, dàn bà có ch?ng hay b?t c? ngu?i nào b?t k? nam hay n? d?p, thoát kh?i tay ngài !”.  Công tru?ng làng Shol du?c l?p ra d? k? ni?m 30 nam Tây T?ng T? Quy?t, phá h?y th? dô Lhasa trong m?c dích vi?t l?i l?ch s? Tây T?ng c?a k? chi?n th?ng.

Ð?ng C?ng S?n Trung Qu?c c? tình phá h?y t?t c? bi?u tu?ng Ph?t giáo. Ð?n nam 1962,  90% d?n dài tu vi?n b? phá h?y. Th?i Mao Tr?ch Ðông các su b? ép l?y v? và dân không du?c di l?.

Th?p niên 1984, 43 công trình xây c?t du?c d?ng lên ? Lhasa k? c? khách s?n, tr?m xe bus, nhà c?a d?n dài phía tây d?n Jokhang b? phá h?y d? xây thuong xá.  M?i nam chánh quy?n phá thêm m?t ít.  Nam 1995, k? ni?m 30 nam Tây T?ng t? tr? 60 công trình m?i du?c xây trong dó có công tru?ng Potala và b?ng qu?ng cáo thuong m?i du?c d?ng lên cùng kh?p.  Dân Tây T?ng kéo c? Trung C?ng ? công tru?ng xu?ng b? tù và b? gi?t. Hai tu?ng con bò Tây T?ng (Yak) du?c d?ng lên trên con du?ng g?n công tru?ng d? t?o ra bi?u tu?ng tôn giáo m?i thay cho Ð?t Lai L?t Ma. Các con bò này tr? thành d?u d? c?a nh?ng chuy?n khôi hài chính tr?.

Cu?i th?p niên 1990, nh? tiên vay r?, xây c?t m?c nhu n?m bi?n Lhasa thành thành ph? c?a h?p dêm, nhà t?m hoi, Karaoka và ti?m h?t tóc. T? nam 2000, dân trung luu Tây T?ng xây nhà ki?u m?i. Chánh quy?n Trung C?ng cho xây ng?n núi gi? cao 36 thu?c d? thay cho ng?n núi Everest nhân k? ni?m 50 nam gi?i phóng Tây T?ng. Công c?a chính quy?n Trung Qu?c cao nhu núi! 

? t?nh Thanh H?i quê huong c?a d?c Ð?t Lai L?t Ma th? 14, ngày xua có mi?u th? Van Thành Công chúa ? ph? Tây Ninh. Công chúa con vua Ðu?ng Thái Tông, Lý Th? Dân, nam 641 du?c g? cho vua Srongtsen Gampo ngu?i sáng l?p th? dô Lhasa d? c?i thi?n bang giao hai nu?c. Nay chính quy?n Trung C?ng m?i xây tu?ng Công chúa Van Thành b?c tu?ng vi d?i có th? nhìn t? xa hàng d?m thay cho tu?ng Mao Tr?ch Ðông gây ra s? xung d?t van hóa. Ðôi v?i ngu?i Hoa, Van Thành Công chúa tu?ng trung cho ngu?i Hán, mang van minh Trung Qu?c d?n cho “r? Tây T?ng”. Trong hành trang vê nhà ch?ng bà có h?p d?ng vi?t, m?c, k? thu?t d?y làm ru?u nho, làm m?c, làm l?a .

Ð?ng C?ng S?n Trung Qu?c dùng Van Thành Công chúa d? dánh d?u m?t ch?ng du?ng khai phóng Tây T?ng nhung ngu?i Tây T?ng có cái nhìn khác. Vào th? k? th? 7, Tây T?ng là m?t nu?c m?nh hay chi?m các t?nh mi?n Tây Trung Hoa. Trong các tranh v? c?a Tây T?ng, vua Tây T?ng Srongtsen Gampo d?ng gi?a hai bà v?, Van Thành Công chúa và bà hoàng h?u ngu?i Nepal, Bhrikuti, tu?ng trung cho quy?n l?c c?a vua Tây T?ng l?n c? Trung Qu?c v? phía Ðông và Nepal v? phía Nam.  Ð?i v?i ngu?i Tây T?ng, Van Thành Công chúa ch? giúp vua Tây T?ng v? ph?n tâm linh nên h? xây mi?u th?, còn vê ph?n tâm linh th?t s? ngu?i Tây T?ng nhìn vê ?n Ð? ch? không nhìn v? Trung Hoa.

Tháng 7 nam 2006, con du?ng xe h?a dài 710 km trên cao d? 4,800 km v?i t?n phí 4.1 t? M? kim n?i li?n Trung Hoa v?i các thành ph? Tây T?ng dã hoàn t?t chánh sách d?ng hóa c?a d?ng CSTQ.  Các du khách và công nhân Hán, ng?i trên xe h?a v?i m?t n? du?ng khí, xâm nh?p Lhasa, phá h?y van hóa Tây T?ng. Con du?ng xe l?a du?c chính quy?n CS Trung Qu?c dem d?n s? ki?m soát quân s? và van hóa c?a ngu?i Hán d?n Tây T?ng.  Ch? có ít dân Tây T?ng khá gi? di xe v? B?c Kinh.  Ngu?i Hán du?c  chính quy?n tr? c?p và khuy?n khích d?n Lhasa l?p nghi?p.

Bò thiêng Tây T?ng Yak b? gi?t trong các tr?i gi?t súc v?t trái v?i ni?m tin c?a dân Tây T?ng d? cung c?p cho k? ngh? “fast food” ? B?c Kinh. Ði di?m, Karaoke sáng dêm ? công tru?ng Potala lan d?n c? thành ph? Gyantse. Quán bên du?ng làm do b?n thành ph?. Su sãi Tây T?ng v?n b? c?m vào d?n trong khi dân Tin Lành du?c di l?.

Ð?ng viên, nhân viên nhà nu?c và sinh viên ngu?i Hán b? c?m di chùa Tây T?ng. Chánh quy?n Trung Qu?c khoe thành qu? kinh t? nhung ch? có ngu?i Hán di dân trong        20 nam qua du?c hu?ng.  Thuong gia Hán ki?m soát di?n Potala và Jokhang. T?ng s?n lu?ng Tây T?ng nam r?i tang 14% nhung ch? b?ng 0.1% c?a TSL Trung Qu?c.

Mô hình Trung Qu?c: ?ng h? các ch? d? d?c tài, bóc l?t ngu?i nghèo, ngan ch?n dân ch? phát tri?n dang b? r?n n?t. Ð?ng CSTQ dã ph?i dùng b?o l?c nhu trong quá kh? gi?t hon 1.2 tri?u ngu?i Tây T?ng,   80,000 ngu?i m?t ngày trong nam 1959. Bí thu Trung Qu?c H? C?m Ðào nam 1989 dã dùng bi?n pháp thi?t quân lu?t 14 tháng. Tân bí thu  Truong Khánh Lê, du?c ông H? C?m Ðào b? nhi?m t? tháng 11/2005 dã tuyên b? vào tháng 7 nam 2006 “nh?t d?nh dánh Ð?t Lai L?t Ma cho d?n ch?t”. Ð?c Ð?t L?i L?t Ma 72 tu?i chua ch?t nhung mô hình kinh t? TQ dang t? sát v?i nh?ng d?u hi?u suy s?p, 20% trong 70,000 hãng xu?ng ? Qu?ng Ðông dã b? dóng c?a, 30% nhân công không tr? l?i làm vi?c. Hãng xu?ng Tây phuong b?t d?u chuy?n v? Bangladesh, Indonesia, Mã Lai và Phi Châu.  Tháng 8 này các l?c si th? v?n s? ph?i ng?p th? v?i không khí ô nhi?m không khác gì không chí chánh tr? ng?p th? mà ngu?i dân Trung Qu?c dang th?.

CS Vi?t Nam v?n c? theo du?i mô hình Trung Qu?c r?n n?t nhung ông ch? t?ch H? C?m Ðào có th? h?c ông Nguy?n T?n Dung, Th? tu?ng C?ng s?n Vi?t Nam câu gi?i thích d?c dáo d? tr? l?i th? gi?i: “Chúng tôi không dàn áp tôn giáo và dôi l?p, chúng tôi ch? b?t nh?ng k? ph?m lu?t.”                                                                                           

Vi?t Nguyên

(Houston 18 tháng 3-2008)