Nói chuyện với nhà báo Ðỗ Ngọc Yến: Những gì còn nhớ từ vụ Trần Văn Ơn

Nói chuyện với nhà báo Ðỗ Ngọc Yến: Những gì còn nhớ từ vụ Trần Văn Ơn Từ bản kiến nghị đó họ đưa đâu khoảng 14 người ra trước tòa, trong đó là 12 người đại diện của các ban đại diện học sinh, những người đã ký tên vào các kiến nghị. Trong trường hợp tôi, tôi là người không có ký tên trên văn kiện nào hết, nhưng mà tôi lại ký trong hai cái loại văn kiện hành chánh, vì khi gửi những bản kháng nghị lên cho tổng thống và quốc hội thì phải ra bưu điện gửi bảo đảm, và hồi đó muốn gửi bảo đảm cho tổng thống và quốc hội thì họ biên căn cước của mình...
Home Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết. Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003 Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ: Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai. Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn Nói chuyện với nhà báo Ðỗ Ngọc Yến: Thuở thiếu thời "Nói về học sinh lúc đó, về hoạt động của họ, phải nói về bọn trẻ hơn những người trên, nằm trong bọn học sinh ở tỉnh về Sài Gòn trọ học. Họ ở chung trong các khu với nhau, nhà bao giờ cũng nằm ở trong các khu kiểu như Bàn Cờ, Lê Văn Duyệt, cũng có khi ở trong các khu nội trú nào đó. Và họ có tính cách đoàn thể lắm. Họ giúp đỡ lẫn nhau, người này đi làm lấy tiền giúp người kia đi học hay là mỗi ngày lễ họ kéo nhau đi về tỉnh Bến Tre, Bình Dương, Biên Hòa, ra bến xe đò đi nửa vé, nhiều khi không có tiền cũng được. Trong căn nhà trọ của họ không có giường chiếu gì cả, chỗ nào cũng thấy một đống sách, sách kê thành giường thành ghế thành gối."... Nói chuyện với nhà báo Ðỗ Ngọc Yến: Thuở thiếu thời "Nói về học sinh lúc đó, về hoạt động của họ, phải nói về bọn trẻ hơn những người trên, nằm trong bọn học sinh ở tỉnh về Sài Gòn trọ học. Họ ở chung trong các khu với nhau, nhà bao giờ cũng nằm ở trong các khu kiểu như Bàn Cờ, Lê Văn Duyệt, cũng có khi ở trong các khu nội trú nào đó. Và họ có tính cách đoàn thể lắm. Họ giúp đỡ lẫn nhau, người này đi làm lấy tiền giúp người kia đi học hay là mỗi ngày lễ họ kéo nhau đi về tỉnh Bến Tre, Bình Dương, Biên Hòa, ra bến xe đò đi nửa vé, nhiều khi không có tiền cũng được. Trong căn nhà trọ của họ không có giường chiếu gì cả, chỗ nào cũng thấy một đống sách, sách kê thành giường thành ghế thành gối."... Ái Hữu Nha Kỹ Thuật họp mặt tân Xuân Chiều tối hôm Thứ Sáu cuối tuần qua, tại nhà hàng Emerald Bay, trên hai trăm anh em cựu chiến binh của Nha Kỹ Thuật đã có một buổi họp mặt Tân Xuân để cùng nhau nối chặt tình thân chiến hữu ngày nào. CUỘC ÐỜI THANH NGA Trước sức mạnh áp đảo của đoàn Thủ Ðô, bắt buộc đoàn Thanh Minh phải đổi chiến thuật để sống còn, chứ bằng không thì số phận như nhiều đoàn khác phải rã gánh. CUỘC ÐỜI THANH NGA Trước sức mạnh áp đảo của đoàn Thủ Ðô, bắt buộc đoàn Thanh Minh phải đổi chiến thuật để sống còn, chứ bằng không thì số phận như nhiều đoàn khác phải rã gánh. DƯ ÂM NGÀY TẾT Xuân đi Xuân đến vẫn còn Xuân! Câu thơ này thật đúng với Mùa Xuân 2004. Trên báo, trên đài truyền hình, đài phát thanh, bài vở về Tết vẫn còn tràn ngập. Hội Ðồng Liên Tôn Việt Nam chuẩn bị kỷ niệm 10 năm thành lập Theo tin Ðồng Nhân thuộc Thông Tấn Xã Công Giáo Việt Nam, vào sáng ngày 29-01-2004, Ban Chỉ Ðạo Hội Ðồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ đã có cuộc họp thường lệ tại chùa Liên Hoa ở Garden Grove. NHỮNG VẤN ÐỀ CỦA CẢI LƯƠNG Ðồng bào ở trong nước đã bắt đầu biết được rằng, nền cổ nhạc cải lương ở hải ngoại hiện có một giải thưởng cấp phát hàng năm cho những người đang hoạt động ca hát những bài ca dân tộc, đó là Giải Phụng Hoàng do Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại thành lập, đã mở ra các kỳ thi và buổi lễ phát giải cuối năm vừa qua đã được một số đài truyền hình đến thu hình cho chiếu vào dịp cận Tết. NHỮNG VẤN ÐỀ CỦA CẢI LƯƠNG Ðồng bào ở trong nước đã bắt đầu biết được rằng, nền cổ nhạc cải lương ở hải ngoại hiện có một giải thưởng cấp phát hàng năm cho những người đang hoạt động ca hát những bài ca dân tộc, đó là Giải Phụng Hoàng do Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại thành lập, đã mở ra các kỳ thi và buổi lễ phát giải cuối năm vừa qua đã được một số đài truyền hình đến thu hình cho chiếu vào dịp cận Tết. Nhân viên SCE gốc Việt cổ động chương trình CARE trong Diễn Hành Tết Các nhân viên Hoa Kỳ gốc Việt của Công Ty Ðiện Southern California Edison (SCE) đã tham dự Diễn Hành Tết tại Little Saigon và giúp các thành viên cộng đồng ghi tên vào chương trình Giá Năng Lượng Khác Biệt (CARE) cho những khách hàng nào đủ tiêu chuẩn về lợi tức, để được giảm giá 20% trên hóa đơn năng lượng hàng tháng. TẠP GHI VĂN NGHỆ Ðầu năm, thường là lúc phóng chiếu về trước mặt để qua những hiện tượng bây giờ tiên đoán những chuyện sắp tới. Mỗi một năm là một dịp để nhìn lại. Hướng về quá khứ, cân phân hiện tại, ước đoán tương lai để xem những ước đoán của mình chính xác bao nhiêu. Hình như, cái lo sợ phập phồng về một nền văn học từ từ tàn tạ vẫn còn, nhưng mỗi năm là một ngạc nhiên. Dù sinh hoạt văn học có trầm trầm một nhịp điệu, nhưng cũng không đến nỗi yểu tử. TẠP GHI VĂN NGHỆ Ðầu năm, thường là lúc phóng chiếu về trước mặt để qua những hiện tượng bây giờ tiên đoán những chuyện sắp tới. Mỗi một năm là một dịp để nhìn lại. Hướng về quá khứ, cân phân hiện tại, ước đoán tương lai để xem những ước đoán của mình chính xác bao nhiêu. Hình như, cái lo sợ phập phồng về một nền văn học từ từ tàn tạ vẫn còn, nhưng mỗi năm là một ngạc nhiên. Dù sinh hoạt văn học có trầm trầm một nhịp điệu, nhưng cũng không đến nỗi yểu tử. Tìm hiểu luật di trú Luật Di Trú Hoa Kỳ là loại luật phức tạp nhất, do đó, theo yêu cầu của đa số bạn đọc cần am tường và thấu hiểu về luật này, tòa soạn Nhật Báo Người Việt mời được Luật Sư DARREN NGUYỄN NGỌC CHƯƠNG phụ trách mục TÌM HIỂU LUẬT DI TRÚ. TIN SINH HOẠT Cuối năm vừa qua Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại rất là bận rộn với nhiều công việc: Một phần là việc tổ chức thi cổ nhạc và lễ phát Giải Phụng Hoàng 2003, và phần khác thì lo việc tuyển chọn nghệ sĩ cải lương để trao Giải Diễn Viên Xuất Sắc. TIN SINH HOẠT Cuối năm vừa qua Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại rất là bận rộn với nhiều công việc: Một phần là việc tổ chức thi cổ nhạc và lễ phát Giải Phụng Hoàng 2003, và phần khác thì lo việc tuyển chọn nghệ sĩ cải lương để trao Giải Diễn Viên Xuất Sắc. Khách sạn Ramada và nhóm doanh gia Việt đi vào kỹ nghệ khách sạn tại Nam California Ramada - khách sạn khá sang trọng vốn do một doanh gia Đại Hàn làm chủ, mới xây khoảng 12 năm trước, tọa lạc giữa khu kinh doanh của cộng đồng gốc Đại Hàn trên đường Garden Grove Blvd– vừa được sang lại cho nhóm doanh gia gốc Việt từ tháng 12 năm 2003. Khách sạn Ramada và nhóm doanh gia Việt đi vào kỹ nghệ khách sạn tại Nam California Ramada - khách sạn khá sang trọng vốn do một doanh gia Đại Hàn làm chủ, mới xây khoảng 12 năm trước, tọa lạc giữa khu kinh doanh của cộng đồng gốc Đại Hàn trên đường Garden Grove Blvd– vừa được sang lại cho nhóm doanh gia gốc Việt từ tháng 12 năm 2003. Thị xã Philadelphia công nhận cờ vàng Thị trửơng John Street của thành phố Philadelphia, tiểu bang Pennsylvania, long trọng vinh danh và trao bản công bố công nhận lá cờ vàng ba sọc đỏ là lá cờ duy nhất đại diện Cộng đồng người Việt Nam tại thành phố lớn này trước khỏang 700 quan khách Việt Mỹ vào buổi tối ngày 29-1-2004 vừa qua, theo bản tin của ông Trần đông Đức phổ biến trên Internet. Nói chuyện với nhà báo Đỗ Ngọc Yến: thuở thiếu thời (2) "PPM: Anh vừa nói cái vụ bị ra tòa và bị đi tù, anh nói sơ lại chi tiết này một chút. Đ.N.Y: Có hai lần. Thời kỳ đi tù đầu là năm 1957, lúc đó tôi 16 tuổi."... Nói chuyện với nhà báo Đỗ Ngọc Yến: thuở thiếu thời (2) "PPM: Anh vừa nói cái vụ bị ra tòa và bị đi tù, anh nói sơ lại chi tiết này một chút. Đ.N.Y: Có hai lần. Thời kỳ đi tù đầu là năm 1957, lúc đó tôi 16 tuổi."... Gia-tăng nổ-lực liên-hệvới các thương-mại của người Việt Với số cơ-sở thương-mại do người Việt làm chủ tại Quận-Cam ngày càng gia-tăng, các thương-gia người Việt có nhu-cầu được cung-cấp các tin-tức quan-trọng ảnh-hưởng đến sự thành-công hay thất-bại. Trong khi các cơ-quan như Trung-Tâm Phát-Triển Tiểu-Thương tại Quận-Cam từ lâu đã có các lớp chỉ-dẫn trực-tiếp trong tiếng-Anh và tiếng-Mễ cho tới gần đây thì mới có sự giúp-đỡ thuận-tiện cho người Việt, trong tiếng-Việt. Gia-tăng nổ-lực liên-hệvới các thương-mại của người Việt Với số cơ-sở thương-mại do người Việt làm chủ tại Quận-Cam ngày càng gia-tăng, các thương-gia người Việt có nhu-cầu được cung-cấp các tin-tức quan-trọng ảnh-hưởng đến sự thành-công hay thất-bại. Trong khi các cơ-quan như Trung-Tâm Phát-Triển Tiểu-Thương tại Quận-Cam từ lâu đã có các lớp chỉ-dẫn trực-tiếp trong tiếng-Anh và tiếng-Mễ cho tới gần đây thì mới có sự giúp-đỡ thuận-tiện cho người Việt, trong tiếng-Việt. Little Saigon: Thiền Viện Sùng Nghiêm tặng sách Thiền Viện Sùng Nghiêm tặng 500 cuốn sách “Ba Trụ Thiền” (The Three Pillars of Zen) của Thiền Sư Roshi Phillip Kapleau, đã được Ðỗ Ðình Ðồng dịch sang Việt Ngữ. Người Việt nhìn lại hành trình 25 năm Kể từ số báo Thứ Ba, Nhật Báo Người Việt đã khởi sự đăng tải những bài viết để kỷ niệm hành trình 25 năm, và cũng là một cách để nhìn lại một chặng đường khá dài mà nhóm chủ trương cũng như toàn thể nhân viên cũ, mới của tờ báo đã cống hiến, đóng góp. Người Việt nhìn lại hành trình 25 năm Kể từ số báo Thứ Ba, Nhật Báo Người Việt đã khởi sự đăng tải những bài viết để kỷ niệm hành trình 25 năm, và cũng là một cách để nhìn lại một chặng đường khá dài mà nhóm chủ trương cũng như toàn thể nhân viên cũ, mới của tờ báo đã cống hiến, đóng góp. Người Việt 25 năm: Front Desk Nơi quý vị đẩy cánh cửa bước vào chính là bộ phận “Front Desk” của chúng tôi, gồm có hai nhân viên chính, thỉnh thoảng được tăng cường bởi các nhân viên khác khi cần thiết. Người Việt 25 năm: Front Desk Nơi quý vị đẩy cánh cửa bước vào chính là bộ phận “Front Desk” của chúng tôi, gồm có hai nhân viên chính, thỉnh thoảng được tăng cường bởi các nhân viên khác khi cần thiết. Sơ lược về Phong Trào Thanh Niên thập niên 1960 tại nước ta "Nói chung, sinh viên, học sinh chỉ là một nhân tố trong phong trào thanh niên. Những nhân tố khác phải kể đến là các hội đoàn thanh niên. Trong hội đoàn này còn có hai tổ chức như Thanh Niên Chiến Ðấu thuộc hệ thống của Tổng Nha Thanh Niên do Ty Thanh Niên tổ chức. Nhóm này về số lượng người thì khá lớn nhưng không có hoạt động gì đáng kể và bị điều khiển từ chính quyền hay quân đội. Một nhân tố khác là lực lượng đông đảo là các hội hay đoàn thể tôn giáo, các hội sinh viên như Phật Giáo, Công Giáo, đại học...." Sơ lược về Phong Trào Thanh Niên thập niên 1960 tại nước ta "Nói chung, sinh viên, học sinh chỉ là một nhân tố trong phong trào thanh niên. Những nhân tố khác phải kể đến là các hội đoàn thanh niên. Trong hội đoàn này còn có hai tổ chức như Thanh Niên Chiến Ðấu thuộc hệ thống của Tổng Nha Thanh Niên do Ty Thanh Niên tổ chức. Nhóm này về số lượng người thì khá lớn nhưng không có hoạt động gì đáng kể và bị điều khiển từ chính quyền hay quân đội. Một nhân tố khác là lực lượng đông đảo là các hội hay đoàn thể tôn giáo, các hội sinh viên như Phật Giáo, Công Giáo, đại học...." Buổi lễ tưởng niệm nạn nhân cộng sản Tết Mậu Thân Hơn hai trăm đồng hương người Việt thuộc nhiều thành phần khác nhau đã tề tựu tại Phòng Hội khu Civic Center của Thị Xã Westminster vào chiều hôm Mùng Ba Tết vừa qua để cùng nhau tưởng niệm đến những nạn nhân của cộng sản trong vụ cộng sản phản bội, tấn công vào dịp hưu chiến Mậu Thân. Thư độc giả "Lãnh sự quán bí mật" và thơ "Hội nghị tìm hồ" Chỉ có cái tòa lãnh sự mà không dám công khai thì đủ rõ là CSVN chẳng hiểu gì về ngoại giao cả! (“‘Hội nghị Việt kiều’ sắp diễn ra tại Hà Nội,” báo Người Việt ngày 6 Tháng Mười Một) Vậy lập nên tòa lãnh sự để làm gì nhỉ ? Thủy điện xả lũ tiếp tay cho lũ lụt: Làm thiệt mạng 72 người ở Tuy Hòa Giám đốc nhà máy thủy điện Sông Ba Hạ nhìn nhận đã hối hả xả lũ làm ngập lụt một số khu vực ở hạ lưu mà người dân không kịp trở tay. Ít nhất đã có 72 người ở tỉnh này chết vì nước lũ, theo các con số thống kê chính thức. Những người sống sót nhờ leo lên nóc nhà, ngọn cây. Niềm tin bị đánh cắp Khi nghe Dương trả lời “Mình sẽ thi vào Ðại học An Ninh,” hầu hết đều ngạc nhiên. “Vào Ðại học An Ninh ra trường làm gì?” - “Làm công an,” Dương tự tin và hãnh diện trả lời. Mặc cho ai bàn ra tán vào, Dương vẫn nhất quyết, “làm công an.” Basketball: Rajon Rondo ký hợp đồng mới $55 triệu với Celtics Boston Celtics, đội bóng rổ nhà nghề có tham vọng sẽ tái chiếm danh hiệu vô địch NBA mùa này, trong tuần qua phải đối phó với hai vấn đề còn lại: Ðó là tình trạng chấn thương đầu gối của Garnett mà cho tới nay đã có dấu hiệu tiến triển tốt đẹp. MLS Playoffs: Columbus Crew rời khỏi cuộc chơi Bốn trận lượt về bắt đầu từ ngày Thứ Năm tuần này, 5 Tháng Mười Một, 2009 với đội Columbus Crew đón tiếp đội khách Real Salt Lake, nhưng đương kim vô địch MLS năm nay đã thật sự bị loại khỏi vòng chiến khi để thua trận thứ hai trước đội khách Real Salt Lake với tỷ số 2-3. Lịch sử Bức Tường Bá Linh Là hình ảnh tiêu biểu nhất của thời kỳ Chiến Tranh Lạnh, Bức Tường Bá Linh đã tồn tại trong 28 năm và sự sụp đổ đánh dấu giai đoạn kết thúc của chế độ Cộng Sản ở Ðông Âu. Quan Điểm của Ông Ngô Đình Nhu về Hiểm Họa Xâm Lăng của Trung Cộng (tiếp theo và hết) Chúng ta còn nhớ, khi muốn lật đổ chính quyền Ngô Ðình Diệm, nhóm chống Tổng Thống Diệm trong Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ đã vận động các quốc gia Á Phi đưa vấn đề được báo chí Hoa Kỳ thời đó gọi là Ðàn Áp Phật Giáo và Vi Phạm Nhân Quyền tại Việt Nam, ra trước Ðại Hội Ðồng Liên Hiệp Quốc, chuẩn bị dư luận trước ở các quốc gia Á Phi cho việc thay đổi chính phủ tại miền Nam, trước khi âm mưu tổ chức đảo chánh ở Sài Gòn, để khỏi gây nên những ảnh hưởng tiêu cực tại các quốc gia đó đối với chính sách ngoại giao của Mỹ. Ngày 7 tháng 11 Tổng Thống Hoa Kỳ Lyndon B.Johnson đã gửi hai điện văn chúc mừng ông Phan Khắc Sửu, Quốc trưởng Việt Nam Cộng Hòa, nhân dịp ông được bầu làm Quốc trưởng và nhân ngày Quốc Khánh Việt Nam. Bão Việt Nam: không biết bơi, ông già đeo trên cây ba ngày Một ông 69 tuổi vì không biết bơi nên khi gặp nước lũ dâng lên do trận bão Mirinae, liền leo tót lên cây và bám trụ suốt ba ngày hai đêm. Giá vàng ở Việt Nam tăng từng giờ: hơn 25 triệu đồng một lượng Giá vàng ở Việt Nam tăng vọt từng giờ dù thị trường vàng trên thế giới không có bao nhiêu biến động trong ngày. Giá vàng ở Việt Nam tăng từng giờ: hơn 25 triệu đồng một lượng Giá vàng ở Việt Nam tăng vọt từng giờ dù thị trường vàng trên thế giới không có bao nhiêu biến động trong ngày. Tổng thống Obama ban hành đạo luật trợ giúp thất nghiệp, người mua nhà Tổng Thống Barack Obama đã ký ban hành một dự luật kích thích kinh tế $24 tỉ, cung cấp các khích lệ về thuế cho những người mua nhà và gia hạn các phúc lợi thất nghiệp cho những người bị mất việc lâu dài - những người đã bị bỏ lại đàng sau giữa lúc nền kinh tế hướng tới sự hồi phục. Tokyo: băng đảng bắn nhau, 3 người bị thương Một người bắn bị thương ba người khác gần Tokyo hôm Thứ Sáu trước khi chạy vào ẩn náu trong một tòa nhà rồi sau đó tự sát - trong một vụ nổ súng hiếm thấy mà phía cảnh sát cho rằng có liên hệ đến băng đảng. Tường trình từ Berlin: Lá phiếu đầu tiên của 20 năm trước Hai ngày nữa, đúng ngày 9 Tháng Mười Một, nước Ðức, và thế giới này, sẽ kỷ niệm 20 năm ngày bức tường Bá Linh sụp đổ. Tường trình từ Berlin: Lá phiếu đầu tiên của 20 năm trước Hai ngày nữa, đúng ngày 9 Tháng Mười Một, nước Ðức, và thế giới này, sẽ kỷ niệm 20 năm ngày bức tường Bá Linh sụp đổ.	Ð? Tang Bí ghi (Ti?p theo) Nhi?u t? ch?c, doàn th?, nhi?u co quan truy?n thông, nhi?u tru?ng d?i h?c M? và các s?c t?c thi?u s? dã công nh?n s? dóng góp c?a nhà báo, nhà ho?t d?ng Ð? Ng?c Y?n, cho s? phát tri?n và h?i nh?p c?a c?ng d?ng ngu?i Vi?t t?i Hoa K?, và s? hòa h?p v?i các c?ng d?ng b?n. Ð?c gi? dã du?c d?c và nghe nhi?u chuong trình ph?ng v?n, bài báo vi?t v? anh Ð? Ng?c Y?n. Riêng ph?n ghi du?i dây s? cho chúng ta th?y bàng b?c hình ?nh anh Y?n h?i còn r?t tr? qua ký ?c c?a ông v? Sài Gòn nh?ng nam tháng 1950. Ph?n ghi này trích t? “chuong trình” nói chuy?n gi?a Ð? Ng?c Y?n và b?n bè vào cu?i nam 1999. Chúng tôi thu?ng nêu ra v?i anh Y?n các th?c m?c v? nh?ng di?u x?y ra trong giai do?n tru?c dây chúng tôi chua hi?u rõ, và Anh tr? l?i nhu m?t dóng góp hi?u bi?t c?a Anh. V? d? tài “Th?i nh? c?a anh Y?n”, chúng tôi g?m Ph?m Phú Minh, Hà Tu?ng Cát và Ð? Tang Bí thay nhau nêu câu h?i... ÐTB: Cái h?i b?t nh?ng ngu?i tham d? các bu?i truy di?u l? t? dó, anh cung b? b?t? ÐNY: H?i dó tôi còn nh? quá, h?i dó cái v? truy di?u dó tôi không ph?i là cánh “t? ch?c”, dôi khi tôi ch? tham d?. S? di tôi tham d? là vì lúc dó tôi là hu?ng d?o sinh, hu?ng d?o mình thu?ng khuy?n khích doàn sinh di dâu mình cung tích c?c, mình dóng cái vai ph?c v?, thí d? nhu an u?ng mình ph?c v? b?ng cách t? ch?c cho ngu?i ta an u?ng, dua dón mình t? ch?c dua dón, tr?t t? này kia nhung mà th?c s? mình không bi?t chuong trình. Nghia là chuy?n dó d?nh làm nhu th? nào thì mình không bi?t, nhung th?y có m?t s? ngu?i t?p h?p thì mình xoay ra “t? ch?c” th? nào cho cu?c h?p có tr?t t?. Ðó là nam 1955, nhung t? nam 1956 tôi di sâu vào chuy?n s?n xu?t báo, báo bí m?t, báo l?u. Ð?n nam 1957 thì t? ch?c h?i h?p bí m?t. Ð?n nam 1959 tôi m?i b? b?t. ÐTB: Nghia là anh vào “ngh? báo” t? nam 1957? Anh làm báo l?u du?i hình th?c “in” t? h?i dó? ÐNY: Báo in ? dây là báo in b?t, t?c là b?t thu?ng, b?t g?o, nhung có di?u d?c bi?t là m?c in ph?i mua ? ti?m bán ? du?ng Catinat. Lo?i m?c dó là lo?i m?c c?a ?n Ð?. L? m?c cung d?t ti?n, lúc dó di mua l? m?c cung b?ng bao anh em di m?t ch?u ciné. M?c chà lên b?t, m?c th?m vào, r?i lan b?t lên t? t? gi?y này qua t? gi?y kia, lan d? ch?ng ba ch?c trang thì b?t x?c x?ch và ch? ngo?n ngoèo h?t, dôi khi mu?n làm nhi?u ph?i in hai l?n. Sau này ngu?i ta g?i in suong sa thì cung là nguyên t?c dó h?t. Th?c ra thì cái dó ch? là chuy?n h?c t?p làm công tác, th?c s? n?i dung c?a nh?ng t? dó không có gì d?c bi?t. ÐTB: Nhu th? có ph?i vì các ho?t d?ng nhu tham d? các bu?i h?p bí m?t, các bu?i truy di?u, và vì vi?c in báo l?u mà anh b? b?t? ÐNY: Th?c ra cung không h?n vì nh?ng ho?t d?ng dó, nhung c? cái máu ho?t d?ng, cái máu hu?ng d?o hay lang xang tham gia, khi các ban d?i di?n h?c sinh h?i h?p làm ki?n ngh? ph?n d?i g?i t?ng th?ng và qu?c h?i thì th? nào mình cung dính vào. Nhung dúng ra mình không b? b?t. ÐTB:Anh có th? nói rõ v? v? ki?n ngh? dó? Có dính vào m?y cái v? Tr?n Van On? ÐNY: Trên nguyên t?c v? ki?n ngh? không dính vào m?y cái v? nhu Tr?n Van On. H?i dó, t? nhiên m?y ông bên B? Qu?c Gia Giáo D?c hay m?y ông nào dó cho ra quy?t d?nh nh?ng ai d? b?ng Trung H?c Ð? Nh?t C?p h?ng t? Bình Th? hay Bình gì dó tr? lên m?i du?c vào h?c l?p Ð? Tam tru?ng công. Nhu th? là h? d?y m?t s? l?n h?c sinh không cho h?c d? nh? c?p. Thành ra phía h?c sinh ph?n d?i. Các ban d?i di?n h?i h?p r?i làm ki?n ngh?. Kèm theo vi?c ph?n d?i quy?t d?nh trên, thì cung có thêm m?t hai yêu sách n?a có tính cách chung chung cho toàn b? h?c sinh các l?p. Tôi thì không thu?c m?t ban d?i di?n nào, nhung nhu trên dã nói, c? cái tính hu?ng d?o, c? giúp h? t? ch?c công vi?c sao có hi?u qu?, nên cu?i cùng tôi là ngu?i mang g?i nh?ng b?n ki?n ngh? dó cho t?ng th?ng, qu?c h?i... Mu?n cho ch?c an, tôi ra buu di?n g?i b?o d?m. T? b?n ki?n ngh? dó h? dua dâu kho?ng 14 ngu?i ra tru?c tòa, trong dó là 12 ngu?i d?i di?n c?a các ban d?i di?n h?c sinh, nh?ng ngu?i dã ký tên vào các ki?n ngh?. Trong nh?ng ngu?i ký tên có nam b?y ngu?i lo?i ho?t d?ng, có nh?ng ngu?i vì là vào d?i sau dó gia dình lo cho h? thoát du?c, h? h?c hành ti?p t?c bình thu?ng không có gì h?t, có nh?ng ngu?i cung b? s? den s? d? hoài, có nh?ng ngu?i thoát ly luôn. Trong tru?ng h?p tôi, tôi là ngu?i không có ký tên trên van ki?n nào h?t, nhung mà tôi l?i ký trong hai cái lo?i van ki?n hành chánh, vì khi g?i nh?ng b?n kháng ngh? lên cho t?ng th?ng và qu?c h?i thì ph?i ra buu di?n g?i b?o d?m, và h?i dó mu?n g?i b?o d?m cho t?ng th?ng và qu?c h?i thì h? biên can cu?c c?a mình, thành ra nó có v? là m?t ngu?i t? ch?c ? m?t d?ng nào dó. Có l? trong tru?ng h?p c?a tôi là tôi ho?t d?ng khá d?c l?p th?y cái gì ti?n mình làm ch?ng ph?i mình thu?c h? th?ng nào, do dó nó cung theo truy mãi, cung theo dõi mình và d? d?y thôi. Nhung d?n lúc dua ra tòa thì l?i l?y cái tên tôi g?i là v? án Ð? Ng?c Y?n và các d?ng lõa. ÐTB: Nghe nhi?u ngu?i k? l?i h?i dó v? án mang tên anh cung xôm t? l?m, cung cái ki?u “anh hùng” ?y mà. Ngu?i ta l?c quyên, ngu?i ta bi?u tình, nh?ng chuy?n trên có dúng không? ÐNY: Cung ch?ng có gì to tát l?m dâu. Ð?i khái nhu th? này. C? b?n ra tòa cu?i Tháng Giêng nam 59. Cung l?i là m?t kinh nghi?m n?a. Ðó là t? nhiên không bi?t t? dâu có bao nhiêu lu?t su d?n d? d? ngh? bi?n h? mi?n phí. M?t s? trong các ông lu?t su này là nh?ng ông d?u tàu c?a m?y ông tranh d?u sau này. Nhu v?y mình ph?i hi?u r?ng m?y ông ?y dã du?c “bên kia” yêu c?u y?m tr?. Lúc x? án, l?i n?y ra phong trào nh?n an di?m tâm d? dành ti?n tr? lu?t su bi?n h? cho m?y ngu?i b? ra tòa. Ð?n ngày tòa x? l?i có bãi khóa, h?c sinh vây ngh?t tòa án các song s?t hàng rào tòa án b? bám ngh?t. Chúng tôi ph?i khó khan l?m m?i vào du?c. Vì chúng tôi b? dua ra tòa ch? không b? b?t giam, ? nhà r?i t? di h?u tòa. Ð?n lúc chúng tôi vào d?n tòa, t?p h?p di?m danh xong thì ông tòa nói là dình vô h?n d?nh. Ðình mà dình vô h?n d?nh thì t?c là ai v? nhà n?y. ÐTB: M?c dù b?n án không có, nhung anh v?n b? tru?ng Petrus Ký du?i h?c? Ði?u dó khi?n cu?c d?i anh có thay d?i? ÐNY: Tôi t? tòa án di v? tru?ng, lúc dó tôi h?c d? nh?. V?a d?n tru?ng thì hai ông giám th? ch? s?n k?p c? t?ng ra ngoài c?a tru?ng và b?o t? rày trò không du?c tr? l?i tru?ng này n?a vì sáng nay h?i d?ng giáo su h?p dã du?i h?c vinh vi?n. Ðó là kho?ng cu?i Tháng Giêng nam 1959. Bu?i sáng di th?ng ra tòa, r?i v? tru?ng thì b? du?i. Lúc dó tôi dang là Tru?ng Ban Báo Chí c?a tru?ng. Ð? l?i d?ng bài v? cho các b?n trong ban, xin di l?y xe d?p, r?i l?ng th?ng d?p v? nhà. Ð?p xe d?n nhà thì ông c? dã du?c báo là tôi b? du?i h?c t? sáng r?i. Sau bu?i sáng dó tôi di kh?i tru?ng Petrus Ký. Thành ra trong cu?c s?ng d?i tôi có khác v?i nhi?u b?n khác. Bình thu?ng, ? m?i l?a tu?i ngu?i ta có m?t s? k? ni?m, m?t s? kinh nghi?m gi?ng nhau. Thí d? ? tu?i mu?i m?y thì có nh?ng kinh nghi?m dúng v?i tu?i dó. ? dây, tôi có nh?ng kinh nghi?m hoi s?m tru?c tu?i, ngoài kinh nghi?m di h?c, mà l?i không có kinh nghi?m h?i còn bé nhu dánh dáo, dánh di?c, b?n chim. Nó cung là hoàn c?nh chi?n tranh. Chi?n tranh trong nu?c ta x?y ra trên hai ba bình di?n, n?i chi?n, ý th?c h? này kia, không ph?i bây gi? ngu?i ta m?i t?n d?ng dám tr? con nhu là bên Phi Châu, dám tr? 13, 14 tu?i c?m kh?u súng bazoka hay là m?c b? d? lính c?a ngu?i l?n nom nó bu?n cu?i. Th?i dó ngu?i ta cung s? d?ng tr? con nhung mà tinh vi, vô cùng tinh vi, h? th?ng l?p lang và nó có m?t kinh nghi?m là m?y ch?c nam ? Vi?t Nam, Trung Qu?c, ? ngoài B?c vào trong Nam m?y ch?c nam, m?y th? h? nhu v?y. Thành th? cái dó d?i v?i Tây Phuong dó là cái gì nó hoi l? nhung d?i v?i x? nông nghi?p, x? Ðông Nam Á mình thì nó thành là chuy?n bình thu?ng ai cung có th? tr?i qua du?c. Ðó cung là cái di?u mà ngu?i M? không hi?u du?c v? d?t nu?c, con ngu?i Vi?t Nam. Ðôi khi có nh?ng ngu?i roi vào gi?a cu?c chi?n c?a hai h? th?ng, b? hút vào dó nhu m?t con l?c. HTC: Anh Y?n dã có th?i gian nào di t?n cu tru?c 54? Ð.N.Y?N: Trong tru?ng h?p c?a tôi, trong giai do?n t?n cu có x?y ra nhung ng?n và g?n, nghia là ch? chung quanh Sài Gòn ch? không di xa. H?i dó tôi di t?n cu ? Lái Thiêu (m?y vu?n sau này mà chúng ta di c?m tr?i an trái cây), d? tránh Nh?t b? bom t?i Sài Gòn vào cu?i 44 d?u 45. Tôi không có cu?c t?n cu l?n. Nhung lúc bi?u tình 25 tháng 08, sau này ông T? Thanh Son d?t bài hát, “Mùa thu r?i ngày 23 ta di theo ti?ng kêu son hà nguy bi?n...” thì dó là ngày 23 tháng 08 có cu?c n?i d?y giành d?c l?p theo l?nh T?ng B? Vi?t Minh, còn v? 02 tháng 09 là sau n?a. Trong d?u óc tôi là nh?ng c?nh nên tho, t?n cu là các c? thuê các xe cá. Xe cá là xe ng?a kéo, nhung xe cá có ít nh?t hai con ng?a kéo. Còn xe ng?a, xe th? m?, ch? có m?t con ng?a thôi. Xe cá gi?ng nhu xe minivan, phía trên r?ng có th? d? t? l?n ch?ng lên nhau. Xe cá này ch? ngu?i t?n cu t? Sài Gòn v? phía ngo?i ô, thu?ng thì ch?y v? Lái Thiêu ho?c Tân Quy vì ? dây có nhà vu?n nhi?u. Ngu?i dân Sài Gòn ch?y v? dó d?ng bào t?i dây cho tá túc. Nh?ng nhà tá túc v? sau, khi d?n nam 54-55, tôi hay d?p xe d?p v? vùng dó choi, di tham nh?ng c? già. Ð?c bi?t nam 55 tôi d?p vô vu?n choi, có ch?ng ki?n m?t c?nh, sau này m?i v? l? ra, lúc dó tôi kho?ng 13-14 tu?i, tôi th?y m?y ông nông dân m?c qu?n áo den ng?i d?y, dông l?m, ng?i r?t tr?t t?, sau này tôi m?i hi?u là m?y ông t?p k?t. Nhung hình ?nh tôi nh? rõ nh?t là cái hình ?nh mà trong s? cung nói, là dân ? ?y ban hô hào dân chúng xu?ng du?ng di ra du?ng Catinat, ông già tôi dã d?t t?i tôi di t? sáng s?m, ghé ti?m Tàu d?u du?ng làm ly cà phê mà ông Bình Nguyên L?c t?ng mô t? là “d? ra cái dia” u?ng, lúc dó tôi kho?ng 4 tu?i. Sau dó c?nh nh? n?a là c?nh Tây di xét nhà. Ð?u tiên chúng ch? xét thôi, xong có m?y ngu?i Vi?t Nam di theo b?t m? t?, ruong... ra, r?i th?y d? d?c chúng l?y di. T?i Tây và ngu?i nhà mình th?y v?y thì b?t ph?i tr? l?i. Nhung cái c?nh b?t d?u bi?t s? là s? c?nh b? Tây b?. H?i dó c? sáng s?m: “di b?, di b?” nghia là Tây bao h?t vùng dó, tru?c c?a tru?ng Nguy?n Bá Tòng, t?t c? dàn ông b? lùa h?t ra ngoài khu d?t tr?ng, n?m tru?c c?a nhà tôi. T?t c? ng?i ch?m h?m, hai tay d? lên d?u; dàn bà con nít thì d?ng lóng ngóng quanh dó. Sau dó b? lên xe “cây” ch? v? bót. Sau r?i d?n “bao b? nhìn m?t” nghia là cho nh?ng ngu?i di nh?n di?n, nh?ng ngu?i này thì du?c ch?p bao b? lên d?u. Tên nào b? nhìn m?t và g?t d?u thì b? gi? l?i, không có thì cho v?. V? s?m nh?t là nh?ng ông công ch?c, g?n nhà tôi có m?y ông công ch?c S? H?a Xa. S? H?a Xa không ph?i là c?a nhà nu?c nhung có ch? d? công ch?c nên du?c uu tiên. Và t? dó trong d?u tôi có ý ni?m th? nào là công ch?c, công ch?c thì oai quy?n l?m, làm công ch?c thì an ninh, r?i du?c v? tru?c cho di làm. Ch? d?n ch?ng 10-11 gi? nghe nói ông già du?c th? v? thì m?ng, còn gi? dó không du?c th? v?, mà tin “bao b? trùm m?t” g?t d?u thì ch?t. Ðây là nh?ng giây phút di?ng h?n c?a nh?ng gia dình lúc b?y gi?. Vài nam sau thì l?u d?n n? ngay tru?c c?a nhà. Hay trong nh?ng nam dó, hình ?nh nh?ng ông Vi?t Minh c? d?n nhà xin ti?n b? tôi - th?i dó thanh niên ngày ?y ai cung t?m vông v?t nh?n di quanh quanh khu ph? - hay có nh?ng ông b?n già d?n nhà... và sau dó m?i bi?t r?ng dó là nh?ng ông Vi?t Minh, nôm na là nh?ng ngu?i b? b?t r?i th? ra. Thu?ng nh?ng ngu?i du?c th? ra b? dánh d?p xo xác rách mu?p, dau ?m ho lao, ph?i di loanh quanh xin ti?n. Nh?ng gia dình bình thu?ng dù mu?n dù không ai cung giúp d?. Và nh?ng c?nh này c? tr? di tr? l?i hoài. (Còn ti?p)
Powered By Nguoi-Viet Online