Home
- Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.
- Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết
- Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003
- Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:
- Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà
- Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona
- Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.
- Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử
- Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm
- Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết
- Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh
- Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy
- Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh
- Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo
- Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn
- Khủng hoảng tài chánh
Hồi đầu năm 1998 tôi đến Thái Lan trong một chuyến đi làm phóng sự. Thái Lan lúc đó là bãi chiến trường của cuộc khủng hoảng kinh tế Á Châu. Ði đâu cũng thấy dấu vết của sự sụp đổ kinh tế. Những cao ốc đang làm bị bỏ dở, trơ sườn, trông thật thảm thương. Những cửa tiệm sang trọng nay vắng khách, có tiệm phải đóng cửa.
- Niềm tin
Hôm Thứ Tư vừa qua, nhiều ngàn khách hàng của Ðông Á Ngân Hàng (Bank of East Asia) trên toàn Hồng Kông đã đổ tới đòi tiền ký thác trong khi có những tin đồn không được xác nhận là ngân hàng đang bị lâm nguy.
- Niềm tin
Hôm Thứ Tư vừa qua, nhiều ngàn khách hàng của Ðông Á Ngân Hàng (Bank of East Asia) trên toàn Hồng Kông đã đổ tới đòi tiền ký thác trong khi có những tin đồn không được xác nhận là ngân hàng đang bị lâm nguy.
- Tại sao?
Ở các trường báo chí Hoa Kỳ, sinh viên thường được nhắc nhở đến sáu câu hỏi căn bản của nghề báo: Who, What, When, Where, Why and How (Ai, việc gì, khi nào, ở đâu, tại sao và cách nào?) Nhưng tuy Who có thể rất hấp dẫn, câu hỏi khó nhất và thường lý thú nhất hẳn vẫn phải là Tại sao? Why?
- Tại sao?
Ở các trường báo chí Hoa Kỳ, sinh viên thường được nhắc nhở đến sáu câu hỏi căn bản của nghề báo: Who, What, When, Where, Why and How (Ai, việc gì, khi nào, ở đâu, tại sao và cách nào?) Nhưng tuy Who có thể rất hấp dẫn, câu hỏi khó nhất và thường lý thú nhất hẳn vẫn phải là Tại sao? Why?
- Thăm dò dư luận
Hồi tôi đi còn học, một trong những môn mà các sinh viên báo chí thường phải học là môn thăm dò dư luận. Vị giáo sư dạy môn đó ở trường tôi là một người mê say nghề của mình nhưng cũng hiểu rõ giới hạn của nghề đó. Ông thường mở đầu khóa học bằng cách trao cho mỗi sinh viên một bản sao tấm hình nổi tiếng Tổng Thống Harry S. Truman tươi cười cầm tờ báo Chicago Daily Tribunes với hàng tít lớn “Dewey đã đánh bại Truman”. Sau khi giải thích là ngành thăm dò dư luận đã trưởng thành hơn kể từ ngày đó, ông cũng vẫn nhắc nhở sinh viên về bài học khó quên này.
- Thăm dò dư luận
Hồi tôi đi còn học, một trong những môn mà các sinh viên báo chí thường phải học là môn thăm dò dư luận. Vị giáo sư dạy môn đó ở trường tôi là một người mê say nghề của mình nhưng cũng hiểu rõ giới hạn của nghề đó. Ông thường mở đầu khóa học bằng cách trao cho mỗi sinh viên một bản sao tấm hình nổi tiếng Tổng Thống Harry S. Truman tươi cười cầm tờ báo Chicago Daily Tribunes với hàng tít lớn “Dewey đã đánh bại Truman”. Sau khi giải thích là ngành thăm dò dư luận đã trưởng thành hơn kể từ ngày đó, ông cũng vẫn nhắc nhở sinh viên về bài học khó quên này.
- Obama có làm thế giới trở thành thân Mỹ hay không?
Tôi có một người bạn đang đi làm ở một nhà xuất bản lớn ở Luân Ðôn. Hôm Thứ Tư vừa qua, bạn tôi kể, một đồng nghiệp người Mỹ đã mang một lá cờ “lấp lánh sao” thật lớn đến sở và treo ngay lên kế bàn giấy của anh ta. Không những không làm các đồng nghiệp khó chịu, anh còn được mọi người đến bắt tay chúc mừng.
- Obama có làm thế giới trở thành thân Mỹ hay không?
Tôi có một người bạn đang đi làm ở một nhà xuất bản lớn ở Luân Ðôn. Hôm Thứ Tư vừa qua, bạn tôi kể, một đồng nghiệp người Mỹ đã mang một lá cờ “lấp lánh sao” thật lớn đến sở và treo ngay lên kế bàn giấy của anh ta. Không những không làm các đồng nghiệp khó chịu, anh còn được mọi người đến bắt tay chúc mừng.
- Cũng là dân chủ
Hôm Chủ Nhật và Thứ Ba tuần này, Anh Quốc tổ chức kỷ niệm 90 năm ngày đình chiến của Thế Chiến Thứ Nhất. Ngồi xem nghi lễ tổ chức trong ánh nắng se lạnh của ngày cuối thu, tôi bỗng chợt thấy sự khác biệt rõ ràng giữa hai nền dân chủ Anh Quốc và Hoa Kỳ. Bởi sau khi Nữ Hoàng Elizabeth Ðệ Nhị và hoàng gia đặt vòng hoa dưới chân đài kỷ niệm là đến phiên các nhà lãnh đạo chính quyền.
- Cũng là dân chủ
Hôm Chủ Nhật và Thứ Ba tuần này, Anh Quốc tổ chức kỷ niệm 90 năm ngày đình chiến của Thế Chiến Thứ Nhất. Ngồi xem nghi lễ tổ chức trong ánh nắng se lạnh của ngày cuối thu, tôi bỗng chợt thấy sự khác biệt rõ ràng giữa hai nền dân chủ Anh Quốc và Hoa Kỳ. Bởi sau khi Nữ Hoàng Elizabeth Ðệ Nhị và hoàng gia đặt vòng hoa dưới chân đài kỷ niệm là đến phiên các nhà lãnh đạo chính quyền.
- Câu chuyện cuối tuần
Tôi có một ông bà bạn Việt Nam. Ðã bao năm sống xa quê hương nhưng nhà ông bà lúc nào cũng có một “lu” gạo đầy ắp chứa được cả tạ gạo. Khi thấy tôi tò mò, ông bạn đã cười bảo, “Tại cái tật lo xa. Cứ như các cụ ta xưa vậy, trong nhà phải có lu gạo mới an tâm.”
- Câu chuyện cuối tuần
Tôi có một ông bà bạn Việt Nam. Ðã bao năm sống xa quê hương nhưng nhà ông bà lúc nào cũng có một “lu” gạo đầy ắp chứa được cả tạ gạo. Khi thấy tôi tò mò, ông bạn đã cười bảo, “Tại cái tật lo xa. Cứ như các cụ ta xưa vậy, trong nhà phải có lu gạo mới an tâm.”
- Câu chuyện Thái Lan
Trong giai đoạn từ năm 1997 đến năm 2000, giai đoạn mà Thái Lan đang trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất, chính trị Thái đã trải qua một giai đoạn tuy có thể bị chê là thiếu ổn định nhưng lại rất dân chủ và bao dung.
- Câu chuyện Thái Lan
Trong giai đoạn từ năm 1997 đến năm 2000, giai đoạn mà Thái Lan đang trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất, chính trị Thái đã trải qua một giai đoạn tuy có thể bị chê là thiếu ổn định nhưng lại rất dân chủ và bao dung.
- Những vị luật sư đáng kính phục
Hồi còn nhỏ, tôi nhớ các vị luật sư được gọi là trạng sư và họ là những người rất được kính nể. Nhưng sau này, ngay cả ở Việt Nam trước năm 1975, những người tốt nghiệp ngành luật trở thành lạm phát và nghề luật sư đã bị mất đi một phần sự tôn trọng. Nay ở những quốc gia như Hoa Kỳ, nơi việc kiện tụng trở thành chuyện thường nhật, và với loại kiện kiểu nếu được thì luật sư ăn chia, đã khiến chúng ta càng cảm thấy ngành này đã bị thương mại hóa quá mức. Nhưng tuần này có hai vị luật sư đã khiến tôi nghĩ lại.
- Những vị luật sư đáng kính phục
Hồi còn nhỏ, tôi nhớ các vị luật sư được gọi là trạng sư và họ là những người rất được kính nể. Nhưng sau này, ngay cả ở Việt Nam trước năm 1975, những người tốt nghiệp ngành luật trở thành lạm phát và nghề luật sư đã bị mất đi một phần sự tôn trọng. Nay ở những quốc gia như Hoa Kỳ, nơi việc kiện tụng trở thành chuyện thường nhật, và với loại kiện kiểu nếu được thì luật sư ăn chia, đã khiến chúng ta càng cảm thấy ngành này đã bị thương mại hóa quá mức. Nhưng tuần này có hai vị luật sư đã khiến tôi nghĩ lại.
- Tại sao?
Ðó là câu hỏi mà tất cả mọi người đều đặt ra trước vụ lừa đảo khổng lồ của ông Bernard Madoff. Tại sao có quá nhiều những cá nhân, những quĩ đầu tư hedge funds, những đại ngân hàng của thế giới bị lừa một cách dễ dàng như vậy? Tại sao Ủy Ban Chứng Khoán SEC lại có thể để cho một vụ như vậy xảy ra? Tại sao một sự lừa đảo khổng lồ như vậy có thể kéo dài lâu đến thế? Và còn nhiều câu hỏi khác nữa. Mỗi câu hỏi đó đều có câu trả lời.
- Đoán lầm
Vào dịp cuối năm cũ, đầu năm mới, nhà báo thường đưa ra những bài để trước là điểm năm cũ, sau đó là tiên đoán năm mới. Tạp chí The Economist ở Anh chẳng hạn năm nào cũng cho xuất bản một ấn bản đặc biệt tiên đoán về năm tới.
- Ðầu năm lại nói chuyện tương lai (Lê Phan)
Vẫn biết đoán chuyện tương lai là điều khó khăn nhưng nhà báo vẫn có cái tật muốn bàn chuyện tương lai. Hôm nọ tình cờ tôi được nghe một chương trình của đài BBC trong đó bốn phóng viên “lâu đời” của đài BBC được hỏi năm câu hỏi: Theo bạn chuyện gì sẽ là câu chuyện lớn nhất năm 2009? Bạn sẽ trông chờ gì nhất ở năm 2009? Ðiều gì ở năm 2009 mà bạn không muốn thấy xảy ra nhất? Liệu bạn có thể tưởng tượng được việc gì vui nhất cho năm 2009 hay không? Và nếu được quyền chọn để phỏng vấn thì bạn muốn phỏng vấn ai?
- Ðầu năm lại nói chuyện tương lai (Lê Phan)
Vẫn biết đoán chuyện tương lai là điều khó khăn nhưng nhà báo vẫn có cái tật muốn bàn chuyện tương lai. Hôm nọ tình cờ tôi được nghe một chương trình của đài BBC trong đó bốn phóng viên “lâu đời” của đài BBC được hỏi năm câu hỏi: Theo bạn chuyện gì sẽ là câu chuyện lớn nhất năm 2009? Bạn sẽ trông chờ gì nhất ở năm 2009? Ðiều gì ở năm 2009 mà bạn không muốn thấy xảy ra nhất? Liệu bạn có thể tưởng tượng được việc gì vui nhất cho năm 2009 hay không? Và nếu được quyền chọn để phỏng vấn thì bạn muốn phỏng vấn ai?
- Hoài cổ (Lê Phan)
Mỗi dân tộc quả là có một đặc tính. Nếu người Mỹ thích cái mới thì ngược lại ở Anh, người ta chuộng cái cũ. Hai bên đều có cái lý của họ, nhưng khi đi đến thái cực thì quả là nực cười.
- Hoài cổ (Lê Phan)
Mỗi dân tộc quả là có một đặc tính. Nếu người Mỹ thích cái mới thì ngược lại ở Anh, người ta chuộng cái cũ. Hai bên đều có cái lý của họ, nhưng khi đi đến thái cực thì quả là nực cười.
- Âu châu và Guantanamo (Lê Phan)
Nếu có một vấn đề mà toàn thể Âu Châu tỏ ra bất đồng với Hoa Kỳ mạnh mẽ nhất trong những năm tháng sau ngày 11 tháng 9 thì đó hẳn phải là trại tù ở căn cứ Guantanamo. Âu Châu cho trại tù này là tiêu biểu của một thái độ “bắt nạt” của cường quốc duy nhất sử dụng tra tấn để đạt được những lời thú tội từ các nghi phạm khủng bố. Toàn thể Âu Châu muốn Hoa Kỳ đóng cửa trại tù này.
- Âu châu và Guantanamo (Lê Phan)
Nếu có một vấn đề mà toàn thể Âu Châu tỏ ra bất đồng với Hoa Kỳ mạnh mẽ nhất trong những năm tháng sau ngày 11 tháng 9 thì đó hẳn phải là trại tù ở căn cứ Guantanamo. Âu Châu cho trại tù này là tiêu biểu của một thái độ “bắt nạt” của cường quốc duy nhất sử dụng tra tấn để đạt được những lời thú tội từ các nghi phạm khủng bố. Toàn thể Âu Châu muốn Hoa Kỳ đóng cửa trại tù này.
- Về quê ăn Tết (Lê Phan)
Bất cứ một người Việt nào hiện đang sống ở hải ngoại khi nói đến về quê ăn Tết hẳn lại nghĩ ngay đến quê nhà ở Việt Nam. Hình ảnh ngày Tết quê hương là hình ảnh của ký ức, vô cùng đầm ấm và đẹp đẽ. Nhưng nhiều khi chúng ta bị ký ức đánh lừa.
- Về quê ăn Tết (Lê Phan)
Bất cứ một người Việt nào hiện đang sống ở hải ngoại khi nói đến về quê ăn Tết hẳn lại nghĩ ngay đến quê nhà ở Việt Nam. Hình ảnh ngày Tết quê hương là hình ảnh của ký ức, vô cùng đầm ấm và đẹp đẽ. Nhưng nhiều khi chúng ta bị ký ức đánh lừa.
- Không biết cười (Lê Phan)
Tuần này đến phiên ông Ôn Gia Bảo, thủ tướng của Bắc Kinh bị ném giày. Kể từ ngày ông nhà báo Muntadhar al-Zeidi ném giày vào cựu Tổng Thống George W. Bush đến nay, cử chỉ phản đối này đã được nhiều người bắt chước thành ra cũng chẳng có gì lạ cả. Lạ chăng là phản ứng của chính phủ, báo chí và các blog ở Trung Quốc. Thay vì đùa giỡn, họ tức tối và tỏ ra rất hằn học. Nhưng thật ra chuyện đó cũng chẳng có gì là lạ cả.
- Không biết cười (Lê Phan)
Tuần này đến phiên ông Ôn Gia Bảo, thủ tướng của Bắc Kinh bị ném giày. Kể từ ngày ông nhà báo Muntadhar al-Zeidi ném giày vào cựu Tổng Thống George W. Bush đến nay, cử chỉ phản đối này đã được nhiều người bắt chước thành ra cũng chẳng có gì lạ cả. Lạ chăng là phản ứng của chính phủ, báo chí và các blog ở Trung Quốc. Thay vì đùa giỡn, họ tức tối và tỏ ra rất hằn học. Nhưng thật ra chuyện đó cũng chẳng có gì là lạ cả.
- Chuyện thời thế (Lê Phan)
Hôm đầu tuần, tại Ủy Ban Dịch Vụ Tài Chánh Hạ Viện, tám vị CEO của tám đại ngân hàng Hoa Kỳ đã phải đối diện với các vị dân cử. Cũng đầu tuần này, các vị CEO của các đại ngân hàng Anh Quốc cũng “bị” phải ra điều trần trước Ủy Ban Tài Chánh Hạ Viện Anh. Cả hai bên bờ Ðại Tây Dương, các vị tổng quản trị của các ngân hàng đều bị đặt câu hỏi về tiền thưởng bonus, về lương hướng và về những hành động của họ đã dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chánh mở đầu cho khủng hoảng kinh tế và nay đang đưa chúng ta đến trên bờ vực thẳm của suy thoái kinh tế.
- 41 sinh viên UC Berkeley biểu tình bị bắt
Sinh viên Ðại Học UC Berkeley biểu tình chống quyết định tăng học phí 32% và chiếm một tòa nhà trong khuôn viên trường, rồi tới 5 giờ chiều Thứ Sáu thì 41 sinh viên bị bắt.
- Thư độc giả "Chuyện từ thiện"
Kính thưa tác giả có tên là Nguyễn Mỹ Linh (“Mùa Từ Thiện,” báo Người Việt ngày 21 tháng 11). Nếu tôi đoán không lầm là người nữ. Vâng thưa Bà tôi hoàn toàn đồng ý với Bà 100%.
- Chuyện vỉa hè: Vài lời tâm huyết gửi các cháu Dziệt Kiều
Phải nói ngay rằng: bài này tớ dành riêng cho lớp Dziệt Kiều vào tuổi u 50 - u60, nghĩa là đồng trang lứa với hơn... 60 cháu nội, ngoại, xa, gần của tớ đang sống và làm việc ở khắp thế giới mà tớ đã tính sơ sơ được. Con số này phải lên tới vài trăm nếu kể cả các cháu, con của bạn bè đồng học, đồng đội, đồng hương... nhưng nay chẳng may cũng bị gọi là Dziệt Kiều (còn yêu nước nhiều hay ít thì chưa biết). Tớ không dám ý kiến ý cò gì với các vị trưởng lão Việt Kiều ở cùng tuổi tớ hoặc là đàn anh của tớ vì tớ tin chắc rằng, đối với các vị này, mọi lời khuyên nhủ, xúi bẩy đều... vô tác dụng!
- Ðoàn tu sĩ, giáo dân thăm cha Lý bị chặn
Một nhóm tu sĩ và giáo dân Công Giáo từ nhiều nơi về Hà Nội đã đến bệnh viện của Bộ Công An thăm Linh Mục Nguyễn Văn Lý nhưng đã không được cho gặp.
- Ðại học Mỹ dưới mắt sinh viên quốc tế
Kể từ sau cuộc Chiến Tranh Lạnh, khoảng thập niên 1990, với sụp đổ của khối Cộng Sản Quốc Tế, gồm Liên Xô và các nước Ðông Âu, dẫn đến việc Hoa Kỳ đương nhiên trở thành siêu cường Số Một của thế giới, số sinh viên quốc tế đến du học tại Hoa Kỳ bắt đầu gia tăng mạnh. Mức độ sinh viên quốc tế chọn Hoa Kỳ làm nơi ăn học càng gia tăng hơn nữa sau khi Cộng Sản Trung Hoa và Cộng Sản Việt Nam khởi sự mở cửa ra thế giới bên ngoài với các chính sách hiện đại hóa và đổi mới nền kinh tế của họ.
- Hòa nhạc giỗ 10 năm nhạc sư Nguyễn Bích Ngọc
Một loạt nhiều buổi hòa nhạc gồm hầu hết các nhạc sĩ cổ điển hàng đầu của Việt Nam dự trù được tổ chức tại Nhạc Viện Sài Gòn. nhân dịp kỷ niệm lễ giỗ 10 năm nhạc sĩ Nguyễn Bích Ngọc, một người thầy violin lâu năm của trường này.
- Cha chặt tay con gái
Nghe báo tin con gái ăn trộm trứng vịt nhà lối xóm, ông bố đã chặt đứt ngón tay út của đứa con gái. Ðây là vụ chặt tay làn thứ nhì xảy ra ở huyện Vũng Liêm tỉnh Vĩnh Long chỉ trong vòng 21 ngày vừa qua.
- Kỹ sư gốc Hoa bị nghi đánh cắp tài liệu mật hãng Ford
Một kỹ sư Trung Quốc bị bắt vì tình nghi ăn cắp tài liệu mật của hãng xe Ford. Công tố liên bang cho biết người này sẽ trực diện thêm nhiều cáo buộc khác, một khi có thêm nhiều tài liệu nữa được tìm thấy từ máy laptop bị tịch thu.
- Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.
- Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.
- Tê giác còn sót ở Việt Nam
Tê giác, một loại thú rừng quí hiếm sống ở các khu vực đầm lầy rừng rậm ở miền Nam Việt Nam trước kia, có dấu hiệu còn một vài con chứ chưa hoàn toàn tuyệt chủng.
- Cụ Phạm-Đỗ Thành
- Ông Joseph Bạch Ngọc Hòa
- Cụ Bà Trương Thị Cầm
- KQ Joseph Bạch Ngọc Hòa
|
Th? là tu?n v?a r?i th? gi?i l?i ph?i ch?ng ki?n m?t cu?c t?n công kinh hoàng c?a kh?ng b?. C?nh tu?ng c?a nh?ng ngu?i vô t?i d?t nhiên tr? thành m?c tiêu c?a nh?ng k? cu?ng diên dă tr? thành quen thu?c trong th?i d?i c?a chúng ta. Tuy v?y, nh?ng k? ni?m dó l?i r?t khó quên.
Không bi?t d?c gi? có nh? không ch? tôi v?n không quên n?i giây phút mà chuy?n bay American Airlines 11 dâm vào khu tháp phía B?c c?a World Trade Center. Lúc dó tôi c̣n dang ng?i trong câu l?c b? c?a Th? Gi?i V? v?i m?t ngu?i b?n v?a t? Á Châu v?. Chúng tôi dă t?ng cùng tu?ng thu?t Indonesia trong giai do?n chuy?n ti?p nên câu chuy?n t?p trung vào s? thay d?i t?i dó. Màn ?nh plasma l?n c?a câu l?c b? ghi rơ phi co dâm vào ṭa tháp, nhung tôi v?n không tin n?i. Trong giây lát tôi t? nh?, h?n là Hollywood làm phim gi? tu?ng, m?t di?u mà anh b?n d?ng nghi?p cung chia s? v́ anh ta h?i “L?i m?t Tom Clancy n?a h??” Ư anh ta mu?n nói d?n câu chuy?n c?a nhà van Tom Clancy trong dó m?t phi co c?a kh?ng b? dă dâm vào di?n Capitol.
Nhung ch? tích t?c sau th́ s? th?t dă d?p vào ư th?c c?a t?t c?. M?t ngu?i t́m du?c remote và v?n to lên. C? câu l?c b? dông d?o các nhà báo dang nhâm nhi ly bia hay an trua d?t nhiên im l?ng. Phát thanh viên c?a th? gi?i v? loan báo: “Chúng tôi v?a nh?n du?c tin m?t phi co dă dâm vào World Trade Center.” Ngay l?p t?c, t?t c? chúng tôi d?u v?i vàng d?ng d?y, d? xô ra c?a. M?t anh b?n ? pḥng tin xông ra tru?c, v?a di v?a l?m b?m: “My God! My God!”
Khi lên d?n van pḥng c?a ban Vi?t Ng?, tôi v?i g?i cho m?t ngu?i b?n ? New York d? h?i s? di?n tho?i c?a m?t ngu?i b?n khác mà van pḥng ? ngay World Trade Center. Xông vào pḥng thu âm, tôi g?i World Trade Center th́ ch? nghe message c?a ngu?i b?n nói là không tr? l?i du?c xin nh?n l?i. Tr? l?i van pḥng, tôi v?a d?nh g?i ti?p th́ ch?ng ki?n c?nh ṭa tháp d? s?p. H?t ho?ng tôi g?i v? cho bà xă c?a ông b?n nhung lúc dó có l? c? th? gi?i cung nghi nhu tôi v́ h? th?ng di?n tho?i c?a New York b?t d?u b? overload không sao g?i du?c n?a.
Su?t ngày hôm dó, chúng tôi thay phiên nhau g?i, sau cùng, măi d?n chi?u, anh Chris Greene, tru?ng ban, g?i du?c cho bà b?n. V?a m?ng v?a s?, tôi h?i bà v? ông xă và du?c bà cho bi?t là không có tin t?c ǵ c?, chua bi?t ra sao. Trong b?ng r?t lo, tôi t́m cách tr?n an. Vài gi? sau dó, vào lúc dă d?n kho?ng 9 gi? dêm gi? Luân Đôn, t?c là n?a ngày sau cu?c t?n công th́ tôi l?i g?i m?t l?n n?a. L?n này bà b?n m?ng r? nói là dă du?c cú di?n tho?i c?a anh ta cho bi?t an toàn nhung v́ m?i s? dóng c?a nên không v? nhà du?c và dă ki?m ch? ng? t?m ? Manhattan. Sau này tôi m?i bi?t van pḥng ông ta ? trên khu máy bay dâm vào, nghia là n?u có m?t lúc dó ông s? không có cách nào s?ng sót. Nh?ng s? d?, hôm dó ông di làm tr?, và v?a d?n g?n s?, dang ng?ng l?i mua t? báo th́ ch?ng ki?n c?nh van pḥng c?a ḿnh b? t?n công. Khi bi?t ông dă s?ng sót, tôi l?ng l? xóa do?n bang quay message c?a ông trong ṭa tháp mà lúc dó dă tr? thành d?ng g?ch v?n.
Đêm hôm dó v? nhà, b?n ch?n và c̣n d?y xúc d?ng, tôi không ng? du?c, th?c d?y m? dèn vi?t m?t postcard, m?t b?c thu truy?n thanh cho dài BBC v?i hàng ch? k?t lu?n: “T?i nay c? th? gi?i xin th?p lên m?t ng?n n?n cho New York d? c?u nguy?n và d? chúc cho m?t s? h?i ph?c. Chúng ta không th? d? kh?ng b? chi?n th?ng. New York r?i s? h?i sinh.”
Nhung New York chua quên th́ l?i d?n Bali. Vào ngày 12 tháng 10 nam 2002, khu du l?ch Kuta n?i ti?ng v?i các khách ngo?i qu?c, nh?t là nh?ng thanh niên Úc, Âu và M?, nh?ng cu?c t?n công ph?i h?p dă bi?n ḥn d?o hi?n ḥa này thành noi ch?ng ki?n cu?c t?n công kh?ng b? tàn t? nh?t c?a Indonesia. Ng?i ? Luân Đôn vi?t bài mà tôi không kh?i dau ḷng v́ nh? d?n Bali. Đây là ?c d?o ?n Giáo duy nh?t trong th? gi?i H?i Giáo c?a Indonesia. Đây là noi công cu?c vui choi v?a là m?t k? ngh? lôi cu?n vô s? du khách, nhung cung là m?t ph?n c?a cu?c s?ng.
New York, Bali dă t?m lui vào quá kh? v́ chi?n tranh, b?u c? và quá nhi?u tin t?c khác làm chúng ta quên di.
Nhung kh?ng b? không mu?n cho chúng ta quên. Sáng ngày 7 tháng 7 nam 2005, vào lúc 9 gi?, nhu thu?ng l? d?i di?n c?a toàn th? Th? Gi?i V? t? t?p vào m?t can pḥng ? du?i h?m ngay k? bên thu vi?n d? h?p bàn v? ngh? tŕnh tin t?c trong ngày. Vào cu?i bu?i h?p, lúc 9 gi? 30, tru?c khi chia tay, ch? ch? bút pḥng tin hôm dó loan báo “Có v? nhu Luân Đôn dang b? m?t tai n?n l?n. Tin so kh?i cho bi?t là có m?t v? n? khí d?t. Yêu c?u các b?n d? ư.”
Đ?n kho?ng 10 gi? 30 th́ t́nh h́nh ngày càng rơ là cái g?i là tai n?n dang tr? thành m?t bi?n c? l?n. R?i d?t nhiên loa phóng thanh c?a pḥng tin loan báo: “Chúng tôi v?a nh?n du?c tin xác nh?n là Luân Đôn dang b? t?n công kh?ng b?. Đ? b?o v? an ninh cho Bush House, k? t? gi? phút này, ra vào s? b? gi?i h?n t?i da.”
Hôm dó tôi làm ch? bút chuong tŕnh. Sau khi thu x?p bài v? xong, tôi nói v?i các b?n là tôi s? d?n v? n? g?n nh?t ? Tavistock Square, ngay tru?c c?a tr? s? c?a Y Si doàn Anh Qu?c, ch? cách Bush House có kho?ng vài d?m Anh, d? tu?ng thu?t t?i ch?.
Ph?i nói là chua bao gi? tôi di gi?a m?t thành ph? Luân Đôn không m?t bóng xe. Con du?ng Kingsway tru?c c?a Bush House ch? toàn ngu?i di b?. Th?nh tho?ng có xe c?u thuong, xe c?nh sát d? v? hu?ng tai n?n hay t? dó ch?y ra. Ti?ng c̣i h? thay th? nh?ng âm thanh b́nh thu?ng c?a Luân Đôn. Ngoài ra ch? có ti?ng ngu?i bu?c, ti?ng h?i han, và m?t s? l?ng l? khác thu?ng. Ṿng quanh ṿng qu?n măi tôi m?i d?n du?c g?n khu x?y ra v? n?. Đó là chuy?n xe buưt hai t?n s? 30 di t? Kh?i Hoàn Môn Marble Arch d?n Hackney Wick. Chuy?n xe này tôi dă t?ng dùng. Khi d?n noi, m?c d?u có th? nhà báo, tôi cung ch? d?ng ? xa tít, và da s? cái xe buưt dă du?c c?nh sát bao l?i. Ch? c̣n m?t bên g?n du?ng là c̣n hé l?. H́nh ?nh cái xe buưt d? hai t?ng quen thu?c mà hàng ngày tôi v?n dùng, tuy không ph?i chính chuy?n xe s? 30, b? m?t mái, d? nát, dă khi?n kh?ng b? g?n gui và kinh hoàng hon.
Tu?ng thu?t xong, cung nhu nh?ng ngu?i dân Luân Đôn khác, tôi l?ng th?ng di b? v? s?. Chua bao gi? tôi th?y ngu?i dân Luân Đôn thân thi?n nhu th?. H? h?i tham nhau, h? c? chia s? v?i nhau. M?t ông d?ng tu?i bu?t mi?ng: “Không th? d? cho h? th?ng! Chúng ta ph?i nh? măi ngày này!” M?i ngu?i d?ng quanh d?u g?t d?u d?ng ư.
Lê Phan |