| Tống cựu nghinh tân năm Kỷ Sửu: tân tổng thống Barack Obama và những vấn đề mới của Hoa Kỳ (Việt Nguyên) Năm Kỷ Sửu con trâu lừng lững đi đến, bỏ lại đằng sau một năm lịch sử. Một năm của những ảo ảnh và ảo tưởng như những con số 8 của Thế Vận Hội mùa Hè ở Bắc Kinh. Sau thế vận hội, Hoa Kỳ và cả thế giới toàn cầu hóa tư bản tan vỡ một ngày sau cơn bão tài chánh Wall Street, khủng hoảng thị trường chứng khoán, giá nhà sập cùng sự chảy máu của ba đại công ty xe hơi. |
|
Home
|
Nam K? S?u con trâu l?ng l?ng di d?n, b? l?i d?ng sau m?t nam l?ch s?. M?t nam c?a nh?ng ?o ?nh và ?o tu?ng nhu nh?ng con s? 8 c?a Th? V?n H?i mùa Hè ? B?c Kinh. Sau th? v?n h?i, Hoa K? và c? th? gi?i toàn c?u hóa tu b?n tan v? m?t ngày sau con băo tài chánh Wall Street, kh?ng ho?ng th? tru?ng ch?ng khoán, giá nhà s?p cùng s? ch?y máu c?a ba d?i công ty xe hoi. Thê gi?i bu?c vào con kh?ng ho?ng c?a niêm tin trong khi Hoa K? dón m?ng tân T?ng th?ng da mâu d?u tiên trong l?ch s?. Ch? trong ba tháng các nét tuoi tr? t? tin c?a T?ng th?ng Barack Obama thay d?i, tóc b?c, m?t có nh?ng v?t nhan và tu l?. Ông ph?i d?i dâu v?i nh?ng b?t ng? c? v? dôi n?i và d?i ngo?i trong nam 2009, có nh?ng v?n d? hoàn toàn khác h?n trong th?i gian tranh c? cu?i nam 2008.
Đ? d?i phó v?i nh?ng khó khan tru?c m?t, tân T?ng th?ng Barack Obama dă ch? truong thay d?i trong th?i gian tranh c?. V?i n?i các m?i, ngu?i ta dă thây nh?ng ?nh hu?ng l?n trong th?i gian tranh c? dă thay d?i ch? truong c?a ông. Các th? l?c chính tr? c?a gia d́nh Kennedy, Bill Clinton và liên doàn công nhân dă cho th?y ông Obama không th? hoàn toàn d?c l?p. Các quy?n l?i du?c trao d?i trong vi?c ch?n l?a n?i các và l?n d?u tiên nh?ng ngu?i xu?t s?c trong gi?i trí th?c du?c ch?n l?a d? gi? nh?ng ch?c v? quan tr?ng m?c dù l?ch s? cho th?y nh?ng ngu?i tên tu?i trí th?c sáng chói không ph?i là nh?ng ngu?i gi?i trên tru?ng chính tr?. Bà Thu?ng ngh? si Hillary Clinton, B? tru?ng Ngo?i giao và B? tru?ng Qu?c pḥng Robert Gates là nh?ng guong m?t cu dă sai l?m v? chi?n tranh Iraq; h? có cùng quan di?m v?i TT George W.Bush dù r?ng TT Obama dă ch? trích n?ng n? chính quy?n Bush. Bà Ngo?i tru?ng Hillary Clinton du?c b? nhi?m và s? khó b? cách ch?c cùng v?i nh?ng nhân v?t trong chánh quy?n Clinton cu nhu ông Larry Summers, c? v?n Kinh t? c?a chính quy?n m?i dă t? ch?c Vi?n tru?ng Đ?i h?c Harvard sau nh?ng phát bi?u có tính cách k? th? v? v?n d? khoa h?c và n? gi?i. B? tru?ng Tài chánh Timothy Geithner c?u ch? t?ch Ngân hàng Liên bang N?u U?c thi?u kinh nghi?m ngoài kinh nghi?m gi?ng hu?n và nhà bác h?c Steven Chu, gi?i Nobel v? V?t lư du?c l?a ch?n làm B? tru?ng Nang lu?ng v́ tên tu?i, trên th?c t? ch?c v? th?t s? không quan tr?ng.
Đ?ng Dân Ch? m?nh v? kinh t?, v?i lư do dó dân Hoa K? dă b? phi?u cho ông Obama và d?ng Dân Ch?. Chuong tŕnh kinh t? 800 t? M? kim d? s?a ch?a, b?o t?n h? t?ng ki?n trúc du?c xem là chuong tŕnh thúc d?y kinh t? hay chi tiêu tùy thu?c vào cái nh́n c?a d?ng Dân Ch? hay d?ng C?ng Ḥa. Chuong tŕnh t?n kém, k? c? $500 gi?m thu? cho công nhân d?c thân và 1000 M? kim cho công nhân có gia d́nh, có v? v?i vă dă g?p s? ch?ng d?i c?a bà Ch? t?ch H? vi?n Nancy Pelosi. Chuong tŕnh ch? truong môi tru?ng xanh b? nghi ng? v́ tính cách khoa h?c c?a hi?n tu?ng ?m toàn c?u và s? suy gi?m giá d?u quá nhanh dă làm cho chuong tŕnh nguyên li?u thay th? d?u khó th?c hi?n.
Chánh quy?n Obama d? tính dua 100 t? M? kim vào chuong tŕnh Medicaid dành cho ngu?i nghèo, m?t chuong tŕnh dang d? v?, các bác si không gia nh?p (40%) v́ ti?n tr? quá th?p, gian l?n 10% và b? l?m d?ng d?n 30%. Các nghiên c?u v? b?nh tim m?ch nam 2005 và 2006 cho thây các b?nh nhân b? b?nh tim trong chuong tŕnh Medicaid có t? l? ph?c h?i th?p hon các b?nh nhân có b?o hi?m tu và nghiên c?u v? b?nh ung thu nam 2005 cung dua d?n k?t qu? tuong t?. Không ph?i kinh tê gia, chúng ta cung th?y tiêu xài ph?i c?n ti?n dóng thu? c?a dân. C?t thu?, chánh quy?n thi?u ti?n ph?i vay mu?n du?c thêm, không vay mu?n ti?n chánh quy?n ph?i in thêm ti?n, cái ṿng lu?n qu?n ?y chánh quy?n Obama ph?i gi?i quy?t. M?t di?u ch?c ch?n là m?c dù TNS Obama dă th?ng c? v?i s? phi?u cao và d?ng Dân Ch? ki?m soát da s? c? hai vi?n nhung s? h?p tác c?a hai d?ng không d? dàng. C? xem tru?ng h?p th?ng d?c Arnold Schwarzenegger và d?ng Dân Ch? ?
Đ?i ngo?i c?a chánh quy?n Obama.
Chi?n tranh kh?ng b? v?n là v?n d? d?i ngo?i hàng d?u c?a chánh quy?n Obama. Các thành ph?n Dân Ch?, m?c dù b?t d?ng ư ki?n và chính sách c?a TT Bush ? Tân phó T?ng th?ng Joe Biden dă khi?n TT Obama gi?n d? khi nói lên s? th?t “Chánh quy?n Obama s? ph?i dôi phó và b? th? thách v?i kh?ng b? trong nh?ng tháng d?u”. Hoa K? rút quân kh?i
“Nói chuy?n v?i k? thù” s? du?c bà Ngo?i tru?ng Hillary Clinton áp d?ng ? Trung Đông sau khi chi?n tranh gi?a Do Thái và Palestin bùng n? ? gi?i Garza vào nh?ng ngày cu?i nam 2008. Bà Hillary Cliton s? ph?i dôi phó v?i kh?i ? R?p trong dó các nhà lănh d?o dă tang hàng tram tri?u M? kim cho co quan thi?n nguy?n Clinton. Chánh sách d?i ngo?i ? Trung Đông c?a bà Trong th?p niên 1990, TT Bill Clinton dă th?t b?i trong vi?c di t́m ḥa b́nh Trung Đông. Chánh sách th?t b?i ?y có ?nh hu?ng kéo dài cho d?n nay.
Có m?t di?u dáng chú ư là khi Hoa K? không nhúng tay th́ các cu?c dàm phán gi?a Do Thái và kh?i ? R?p thành công! Nh?ng lân dó là l?n TT Anwar Sadat di tham Jerusalem th?i TT Jimmy Carter (nh? v?y TT Sadat do?t gi?i Nobel Ḥa B́nh) thuong thuy?t Oslo nam 1993 v?i nh?ng quy?t d?nh don phuong không do chánh sách c?a Hoa K?, hi?p d?nh gi?a Do Thái và Jordan, và cu?c thuong thuy?t tr? l?i gi?a Do Thái và Jordan nam 2008 do Th? Nhi K? làm trung gian.
Trong nam nay, TT Barack Obama ph?i d?i d?u v?i nh?ng thay d?i ? Trung Đông. Ngày
Tân t?ng th?ng Obama dă nh?n th?y th?c t? khác bi?t t? ?ng c? viên t?ng th?ng d?n T?ng th?ng. Ông dă du?c nh?ng ngu?i yêu m?n ví ông v?i các T.T F.D.Roosevelt và Abraham Lincoln m?c dù h? chua th?y ông s? hành x? th? nào ? ṭa B?ch Oc. M?t di?u ch?c ch?n ông s? thây B?ch Oc là ch?n cô don khi?n các t?ng th?ng b?c d?u. Nam 1940, TT F.D.R dă x?u trong ṭa B?ch Oc v́ áp huy?t lên cao, b?n nam sau s?c kh?e ông càng ngày càng suy kém c̣n TT Abraham Lincoln nam 1864 m?t ng? di loanh quanh trong ṭa B?ch ?c su?t dêm d? b?t cang th?ng! Tân T?ng th?ng Barack Obama dă cho th?y “thay d?i” chua x?y ra trong chánh ph? m?i c?a ông, nhung “hy v?ng” v?n c̣n dó, nh?t là n? cu?i tuoi trên khuôn m?t tr? trung dem d?n s? tin tu?ng cho m?i ngu?i.
(9-1/2009) |
| Powered By Nguoi-Viet Online | |
This article has been moved here