Gi?i tài x? ? Vi?t Nam có câu “yêu xe nhu con, quí xang nhu máu”. Câu nói dó cung v?n dúng v?i nh?ng ngu?i s?ng ? Hoa K?, nh?t là trong th?i bu?i giá xang leo thang vùn v?t, m?i ngày m?i lên cao nhu th? này. Không bi?t dân M? tiêu xài xa x? ? ch? nào, nhung d?i v?i xang, thì ý th?c ti?t ki?m du?ng nhu cao l?m. C? quan sát sinh ho?t ? m?t vài tr?m xang bên du?ng là bi?t ngay. Hai tr?m xang d?i di?n nhau ? góc du?ng, m?t bên thì xe c? n?i duôi nhau ch?, mà bên kia thì v?ng ngoe v?ng ngoét. T?i vì tr?m bên kia xang không t?t? Có pha d?u, ho?c thi?u lít? Nh?ng v?n d? nhu th? - v?n thu?ng x?y ra v?i nh?ng di?m bán xang l? bên l? nh?ng con du?ng h?m ? Vi?t Nam - không th? có t?i d?t nu?c công nghi?p tiên ti?n Hoa K? này. Cái lý do th?c s? khi?n gi?i lái xe M? c? d? xô vào cây xang này ch? là vì nó bán m?i gallon (3.75 lít) xang r? hon du?c 1 xu, so v?i cây xang ? góc du?ng d?i di?n. C? bình xang 10 gallon (37.5 lít) cung ti?t ki?m du?c... 10 xu ch? ít sao!

M?i hay, m?i lo v? xang nh?t bao gi? cung là m?i lo hàng d?u c?a m?i ngu?i chúng ta, dù dó là dân lái xe ? nu?c Vi?t Nam nghèo kh?, hay ? nu?c M? giàu có. Chúng ta có th? tìm du?c nhi?u l?i khuyên giá tr? v? cách ti?t gi?m chi phí xang d?u trên Internet t?i các trang m?ng nhu www.fueleconomy.gov; www.carcarecouncil.org; www.aaa.com... N?u không có gi? d? vào các trang m?ng dó, ít nh?t chúng ta nên d? ý các di?u sau dây.

1.- Ð?ng d? bánh xe quá m?m:

Công Ty B?o Hi?m AAA dã th?c hi?n nghiên c?u và cho bi?t, xe ch?y khi bánh không bom d? áp su?t s? hao xang hon theo t? l? sau dây: C? thi?u 1 pound áp su?t thì t?n thêm 0.5% xang. Ông Rich White, phát ngôn viên c?a T? Ch?c Car Care Council cho bi?t, “Lái xe khi bánh quá m?m thì không khác gì nhu ch?y xe mà ph?n nào v?n còn gài s? “Parking”. N?u bom d? áp su?t, hi?u su?t c?a xang có th? tang du?c d?n 3.3%. ?y là chua k? các ích l?i khác, nhu l?p xe bom d? cang ch?y s? an toàn hon và tu?i th? dài hon.

2.- Ð?ng lái xe nhu m?t tên r?:

Ð?ng lái quá t?c d? cho phép, d?ng tang t?c d?t ng?t, d?ng th?ng d?t ng?t... nói chung là d?ng lái xe v?i tâm lý háo th?ng (Aggressive Driving). Trái l?i, hãy lái xe có trách nhi?m. Ngoài vi?c gi?m nguy co d?ng xe, lái xe trách nhi?m còn làm gi?m chi phí ti?n xang. B? Nang Lu?ng Hoa K? cho hay, nh?ng k? lái xe háo th?ng xài xang nhi?u hon. Chi phí xang d?u có th? cao hon t?i 33% so v?i nh?ng ngu?i khác. Tính b?ng ti?n, có th? ph?i tr? thêm t?i 49 xu m?t gallon. Không k? ti?n ph?t vì lái vu?t t?c d? qui d?nh, ch? nguyên nh?ng d?ng tác háo th?ng cung khi?n cho d?ng co tiêu th? xang nhi?u hon. Th?m chí, m?c chi phí này còn cao hon c? ti?n ph?t c?a c?nh sát giao thông. B? Nang Lu?ng Hoa K? u?c tính, háo th?ng trên du?ng dài (khi dang lái ? v?n t?c trên 60 d?m 1 gi?) có th? làm gi?m hi?u su?t nhiên li?u 33%, và n?u lái trong du?ng thành ph? có th? gi?m t?i 5%.

Bình thu?ng chúng ta v?n cho r?ng, lái xe càng nhanh thì càng d? hao xang. Nghi nhu v?y ch? dúng khi v?n t?c chua vu?t quá 60 d?m/ gi?. B? Nang Lu?ng Hoa K? cho hay, n?u vu?t quá 60 d?m/ gi?, thì c? 5 d?m l?i hao thêm 10 xu cho m?t gallon xang.

3.- Tránh d? xe n? máy quá lâu mà không ch?y:

Xe n? máy không ch?y, g?i là idling, r?t hao xang. Nhu chúng ta dã bi?t, m?i l?n d? máy là m?i l?n hao xang, nhung d? máy mà không ch?y thì còn hao xang hon n?a. Vì th?, theo l?i khuyên c?a AAA, chúng ta c?n gi? th?i gian warm-up (làm nóng máy tru?c khi ch?y) ? m?c d? ph?i chang, d?ng warm-up quá lâu hon m?c c?n thi?t.

4.- S? d?ng các nút Cruise Control và Overdrive:

B?m nút “Cruise Control” d? gi? v?n t?c xe không d?i khi di chuy?n trên xa l? là noi luu thông ít b? ngáng tr?, xe ít khi b? d?ng l?i vì dèn giao thông... cung có th? ti?t ki?m du?c xang.

Còn khi b?m nút Overdrive, d?ng co d?u máy s? gi?m t?c, có th? ti?t ki?m xang và gi?m s? hao mòn ? d?u máy.

5.- Ch? c?n d? xang Unleaded (không có chì) là d?:

Công Ty AAA khuyên dùng xang Regular Unleaded là d?, không nên d? xang Premium, v?a d?t hon mà v?a không c?n thi?t. Tr? khi: Xe c?a quí v? là các lo?i xe th? thao ho?c các lo?i xe xa x? mà hãng ch? t?o minh th? dòi h?i ph?i dùng xang Premium.

Ð? xang xong, nh? v?n ch?t n?p bình xang. Chuy?n nh? này nh?c t?i có v? th?a, nhung các b?n bi?t không, theo th?ng kê c?a Care Care Council, thì m?i nam nu?c M? b? th?t thoát kho?ng 147 tri?u gallon xang ch? vì xang bay hoi do n?p bình d?y không ch?t, n?p b? b?, ho?c th?m chí... m?t n?p. Th?ng kê cho th?y có t?i 17% xe c? trên toàn qu?c Hoa K? lâm tình tr?ng này.

6.- Ð?ng ch?t d? du th?a lên xe, gi? cho xe càng nh? càng t?t:

Ð?ng d? hành lý ho?c hàng hóa trên mui xe, là vì chúng s? làm tang d? c?n c?a gió, xe ch?y hao xang hon. Ngoài ra, nh?ng món d? nào không dùng t?i, hãy l?y kh?i xe. Hãy ki?m soát thùng xe thu?ng xuyên và b? di nh?ng món quên lâu ngày ? dó. Xe càng nh? thì ch?y càng d? hao nhiên li?u. Ông White c?a T? Ch?c Care Care Council trên dây phát bi?u, “Các b?n có bi?t không, c? thêm 100 pound hành lý là hi?u su?t nhiên li?u l?i b? gi?m 1% t?i 2%!” Nh?ng ngu?i làm business trên xe, nh?ng ngu?i th? xây c?t... luôn luôn ph?i ch? theo d?ng c? di làm, cung nên lâu lâu “inventory” m?t l?n, d? xem l?i nh?ng d?ng c? nào th?c s? c?n thi?t, nh?ng gì có th? b? b?t.

7.- B?o trì xe dúng th?i h?n:

S?a xe ngay khi phát hi?n m?t tr?c tr?c nào dó, ho?c xe không qua du?c k? ki?m tra “smog check”. Làm nhu v?y có th? tang cu?ng hi?u su?t nhiên li?u lên t?i 4.1%. N?u h? th?ng c?m ?ng du?ng khí (oxygen sensor) t?t, hi?u su?t nhiên li?u có th? tang lên t?i 40%.

8.- Thu?ng xuyên ki?m tra và thay b? l?c khí:

B? l?c khí (Air Filter) s? b? ngh?t vì b?i sau m?t th?i gian s? d?ng. Vì th?, c?n ph?i thu?ng xuyên ki?m tra và n?u th?y ngh?t thì thay ngay. B? l?c khí thông thoáng có th? tang hi?u su?t c?a xang. Và còn hon th? n?a. Vì b? l?c khí c?n nh?ng v?t th? ngo?i lai kh?i vào máy làm h?i co ph?n n?i t?ng c?a máy, nên thay b? l?c khí không nh?ng là d? hao xang, mà còn b?o v? du?c d?u máy n?a.

9.- Dùng dúng lo?i nh?t do hãng xe d? ngh?:

Hiêu su?t c?a xang cung có th? tang t? 1% t?i 2% n?u s? d?ng dúng lo?i nh?t du?c hãng ch? t?o d? ngh? cho d?i xe c?a mình. Ch?ng h?n, n?u dùng nh?t 10W-30 cho d?u máy du?c ch? t?o d? dùng v?i nh?t 5W-30 là sai, khi?n xang có th? hao t? 1% t?i 2%. Ð?ng th?i, nên tìm các lo?i nh?t (motor oil) có d? ch? “Energy Saving” (ti?t ki?m nang lu?ng). Nh?ng lo?i nh?t có nhãn hi?u này ch?a thêm nhi?u y?u t? làm gi?m d? ma sát, góp ph?n gi?m chi phí ti?n xang.

PH?M ÐÌNH

HÌNH:

1 - Ði xe d?p, v?a ch?ng t?n m?t xu xang l?i còn là m?t môn th? thao r?t t?t cho s?c kh?e. 

2 - Xe ng?a cung ch?ng t?n m?t xu xang, nhung l?i quá ch?m ch?p, không gi?i quy?t du?c v?n d? th?i gian trong m?t xã h?i công nghi?p. 

3 - Xin c? m?nh d?n dùng xe hoi d?i m?i: Láng o, thanh l?ch, l?i di nhanh v? s?m. Nhung nên d? ý thêm v? cách dùng xang, d? v?a ti?t ki?m chi phí, v?a b?o trì xe. 

4 - Xe bus ch?y b?ng khí s?ch dang d?n d?n thay th? các lo?i xe bus cu trong n? l?c b?o v? môi sinh c?a chính ph? t?nh bang British Columbia, Canada.