LONDON 9-6 (TH) - “Vấn đề bức thiết nhất của Việt Nam là việc (muốn) Hoa Kỳ bỏ lệnh cấm bán và cấm chuyển giao thiết bị và công nghệ quân sự.”

Robert Karniol, chủ bút biên tập các vấn đề quân sự khu vực Ðông Nam Á của tạp chí Jane (Anh quốc), tạp chí thuộc hàng kinh điển trong vấn đề thông tin quốc phòng trên thế giới, phát biểu như vậy với đài phát thanh BBC khi được phỏng vấn.

Ðây là điều xưa nay hiếm được đề cập hay tiết lộ mà cuộc thăm viếng Việt Nam của phụ tá Quốc Phòng Mỹ, Peter Rohman, hồi cuối tuần qua khiến người ta không khỏi đặt nhiều nghi vấn và báo chí đưa ra các lời bình luận.

Hãng thông tấn chính thức của Hà Nội, theo thông lệ, chỉ có các lời loan báo hình thức khi Phạm văn Trà, bộ trưởng Quốc Phòng CSVN tiếp ông Rohman hôm 7-6-05.

“Bộ trưởng Phạm văn Trà hoan nghênh chuyến thăm Việt Nam của ông Peter Rohman và các thành viên trong đoàn, góp phần thúc đẩy quan hệ hữu nghị, sự hiểu biết lẫn nhau giữa quân đôi và nhân dân giữa hai nước.”

Nhưng đọc trong lời bình luận của ông Karniol, người ta thấy sự sốt ruột của nhà cầm quyền Hà Nội hé lộ phần nào.

“Xét trong bối cảnh của phía Việt Nam thì chắc chắn vấn đề bức thiết nhất đó là việc Hoa Kỳ bỏ lệnh cấm bán và chuyển giao thiết bị công nghệ quân sự, như vũ khí hay công nghệ liên quan tới vũ khí.” Ông Karniol nói với đài BBC. “Khi Washington bình thường hoa quan hệ với Hà Nội và bỏ cấm vận kinh tế hồi đầu thập niên 1990 thì Hoa Kỳ vẫn giữ nguyên lệnh cấm vận bán vũ khí và chuyển giao công nghệ quân sự cho Việt Nam.”

Trong bản tin của TTXVN, ngoài Phạm văn Trà, ông Rohman còn gặp thứ trưởng Quốc Phòng CSVN “về một số vấn đề tăng cường quan hệ quốc phòng song phương” cũng như “trao đỏi với lãnh đạo Bộ Công An, thăm Học viện Quốc phòng, Học viện Quan Hệ Quốc tế (Bộ Ngoại Giao) và trung Tâm Công Nghệ Xử Lý Bom Mìn (Bộ Tư Lệnh Công binh)”.

Theo thông lệ, nhà cầm quyền Hà Nội không bao giờ tiết lộ nội dung về các cuộc thảo luận với giới chức cao cấp ngoại quốc về bất cứ vấn đề gì, nhất là chuyện quốc phòng. Cả tòa đại sứ Mỹ ở Hà Nội cũng từ chối bình luận.

Trong một dịp tiếp xúc với cộng đồng người Việt ở San Francisco hai tháng trước và gần đây ở Washington DC, đại sứ Mỹ ở Việt Nam, Michael Marine, đều nói rằng không có chuyện hai bên thảo luận đến mua bán võ khí để tân trang quân đội CSVN.

Ông không nói ra nhưng các tin tức quốc tế cách đây ít ngày khi cho hay chuyến đi Hà nội của ông Rohman có đề cập đến việc Mỹ huấn luyện và tu nghiệp cho sĩ quan quân đội CSVN. Chiến thuật chiến lược quân sự của Mỹ vốn dĩ tùy thuộc rất nặng trong việc sử dụng các trang bị tân tiến nhất từ truyền tin đến thám sát, võ khí chiến đấu các loại.

“Ông Rohman dự trù thảo luận với bộ trưởng Quốc Phòng CSVN để có thể huấn luyện nhân sự cho Hà Nội qua chương trình huấn luyện quân sự quốc tế.” Một viên chức Ngũ Giác Ðài dấu tên nói ở Bangkok hôm 6-6-05. “Chương trình huấn luyện này là phương tiện để Hoa Kỳ xây dựng mối quan hệ quốc phòng lâu dài với các chính phủ ngoại quốc.”

Ngày 2-5-05, Robert Zoellick, thứ trưởng Ngọai Giao Hoa Kỳ trước khi đến Hà nội ít ngày sau đó có nhận định rằng “CSVN rất quan tâm đến việc tăng cường mối quan hệ giữa hai nước. Kinh tế là một trong hai lãnh vực hợp tác chính nhưng vấn đề an ninh cũng được họ rất quan tâm.”

Trong cuộc tiếp xúc với báo chí ở Singapore hôm 6-6-05, viên chức quốc phòng Mỹ dấu tên nói rằng “Việt Nam sợ Trung Cộng nghĩ là liên minh với Mỹ để chống lại Bắc Kinh” nên mối quan hệ quân sự với Mỹ của Hà Nội cũng đến từ từ, chậm chạp.

Ðể tránh bị Trung Cộng “hiểu lầm” viên chức CSVN “nói rằng họ muốn đồng thời quan hệ với cả Hoa Thịnh Ðốn và Bắc Kinh trong cung cách xây dựng.” Theo lời tường thuật của viên chức Mỹ vừa kể.

Ông Karniol cũng đưa ra những nhận xét theo chiều hướng này.

“Tôi không cho rằng Hà Nội coi là Việt Nam sẽ có lợi trong việc bị đưa vào thế nằm trong nghị trình chống Trung Cộng của các nhân vật thuộc cánh hữu trong chính quyền Hoa Kỳ. Tôi không thấy có chỉ dấu rằng Việt Nam đi theo hướng đó.”

Tháng 8-2003, Nga đồng ý bán cho CSVN 300 hỏa tiễn phòng không để bảo vệ không phận miền Bắc Việt Nam trong đó có thủ đô Hà Nội trước các cuộc tấn công mà không ai khác ngoài Trung Cộng. (N.T.T.)