TOKYO, Nhật Bản (AFP) - Chính phủ Nhật hôm Thứ Hai 9 Tháng Tư loan báo sẽ cho Iraq vay khoảng 850 triệu Mỹ kim để quốc gia này có thể tăng sản lượng dầu khai thác lên cao hơn. Lời tuyên bố được đưa ra trong chuyến viếng thăm của Thủ Tướng Iraq Nuri al-Maliki tại Nhật.

Số tiền cho vay với lãi suất thấp này sẽ giúp xây dựng một nhà máy xuất cảng dầu thô ở Iraq, nơi mức sản xuất đã xuống rất thấp kể từ khi quân đội Hoa Kỳ và đồng minh đánh vào nơi đây và lật đổ chế độ Saddam Hussein bốn năm trước đây.

Ông Maliki cũng đã diện kiến Nhật Hoàng Akihito và Hoàng Hậu Michiko tại hoàng cung ở trung tâm thủ đô Tokyo trước khi có một loạt những cuộc họp với giới chức chính quyền Nhật Bản và chấm dứt bằng cuộc họp với Thủ Tướng Shinzo Abe.

Lên tiếng trước khi bắt đầu cuộc họp, ông Maliki tuyên bố “sự trợ giúp của Nhật Bản là một biểu tượng của tình thân hữu giữa hai quốc gia và đánh dấu một bước tiến quan trọng để tăng cường mối quan hệ song phương. Iraq đã phải chịu nhiều khổ đau trong quá khứ và hiện đang cố ra khỏi tình trạng này.” Ông Maliki nói thêm rằng việc tái thiết sẽ hỗ trợ “sự toàn vẹn lãnh thổ” trong một quốc gia đang bị giằng xé bởi giao tranh giữa những giáo phái.

Ông Maliki đang thực hiện chuyến viếng thăm đầu tiên ở Nhật Bản và Nam Hàn, hai cường quốc kinh tế Á Châu và cũng là bạn hàng chính yếu từng gửi quân sang giúp Iraq trong công cuộc tái thiết.

Nhật Bản đã loan báo đã ký một thỏa ước cho Iraq vay 102.8 tỉ yen (khoảng 862 triệu Mỹ kim), trả trong 40 năm, với 10 năm ân huệ và lãi suất là 0.75 phần trăm mỗi năm.

Số tiền này sẽ được dùng để xây dựng một nhà máy nối những đường ống dẫn dầu ở tỉnh Basra nằm về phía Nam Iraq. Số tiền viện trợ nói trên cũng sẽ giúp xây một nhà máy phân bón và lọc dầu, đồng thời giúp cải thiện ngành điện lực, theo như bản thông cáo của Bộ Ngoại Giao Nhật.

Số tiền cho vay này là một phần của 6 triệu tỉ đô la xóa nợ và 1.5 tỉ đô la viện trợ mà Nhật Bản đã loan báo dành cho Iraq năm 2003. Phần lớn số tiền viện trợ vẫn chưa được giải ngân vì tình trạng bất ổn ở Iraq.

Thủ Tướng Abe tuyên bố “sự ổn định củaIraq rất quan trọng cho vùng Trung Ðông và cộng đồng quốc tế. Do vậy, Nhật Bản đã có nỗ lực giúp Iraq tái thiết qua việc bố trí Lực Lượng Phòng Vệ và viện trợ phát triển.”

Nhật Bản, quốc gia có nền kinh tế lớn thứ nhì trên thế giới, có rất ít tài nguyên thiên nhiên và phải trông cậy hầu như hoàn toàn vào vùng Trung Ðông để cung cấp dầu đáp ứng nhu cầu của Nhật. (V. Giang)